Onobrychis viciifolia ve Onobrychis oxydonta var. armena türlerinin NaCl'ye toleransının doku kültürü teknikleriyle belirlenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Biyoteknoloji Enstitüsü, Biyoteknoloji Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2009

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAMAZAN BEYAZ

Danışman: CENGİZ SANCAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, Onobrychis viciifolia ve Onobrychis oxydonta var. armena türlerinin in vivo tohum çimlenme ve fide gelişimi ile in vitro tohum çimlenmesi, fide gelişimi, rejenerasyon ve polen çimlenmesi üzerine NaCl tuzluluğuna tepkileri belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada NaCl konsantrasyonları 0, 5, 10, 20 ve 30 dS/m elektriksel iletkenliğe (EC) sahip olacak şekilde ayarlanmıştır. In vivo denemede tohum çimlenme ve fide gelişimi belirlenen NaCl oranlarında incelenmiştir. Ayrıca, In vitro denemede farklı MS konsantrasyonları (MS0, 1/2 MS, 1/4MS) belirlenen NaCl oranlarında incelenmiştir. Araştırma sonucunda; In vivo ve in vitro denemelerde artan NaCl konsantrasyonlarıyla, tohumların çimlenme yüzdesi, hipokotil ve kök uzunluğu, fide yaş ağırlığının azaldığı, fide kuru ağırlığı, ortalama çimlenme süresi ve kuru madde oranının arttığı belirlenmiştir. Ayrıca, in vitro koşullarda 1/2 MS ortamının MS0 ortamı ile istatistiksel olarak benzer sonuçlar verdiği belirlenmiştir. Bitki rejenerasyonu bakımından, sap eksplantlarının tüm NaCl seviyelerinde daha yüksek kallus oluşturma oranına sahip olduğu tespit edilmiştir. Her iki türde polen çimlenme oranı kıyaslandığında artan NaCl seviyesiyle azaldığı; O. oxydonta'nın NaCl muameleriyle az etkilendiği görülmüştür.Sonuç olarak, O. viciifolia'nın tüm NaCl seviyelerinde çimlenme, fide gelişimi ve rejenerasyonun daha yüksek olduğu görülmüştür. Bu türün 10 dS/m NaCl'ye kadar tolerans gösterdiği belirlenmiştir. Deneme sonuçlarına göre O. viciifolia'nın O. oxydonta'dan NaCl tuzluluğuna daha dayanıklı olduğu tespit edilmiştir. Bu tez kapsamındaki çalışmalarla in vitro ve in vivo denemeler sonucunda korunganın iki türünde NaCl seviyelerinin tepkileri başarı ile belirlenmiştir.