Sinema metinlerinde anlatı çözümlemesi: Zeki Demirkubuz filmleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, DİLBİLİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAYE OYMAK
Danışman: GÜLSÜN LEYLA UZUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, yönetmen Zeki Demirkubuz'un C Blok, Masumiyet, Üçüncü Sayfa, Yazgı, İtiraf, Bekleme Odası, Kader adlarını taşıyan filmlerinin bir yandan sözel ve görüntüsel yapıdaki örüntülenişi, diğer yandan da söz konusu filmler arasındaki ilişkiler ortaya çıkan anlamsal değerleri açısından incelenmiştir.Bu konu çerçevesinde çalışmada, söz konusu filmlerdeki sözel metinlerin yapısı, bu metinlerin görsel metinlerle nasıl ve hangi yollarla örüntülendiği ortaya konmaya çalışılarak, her filmin biçimsel özellikleri ile tüm anlam arasındaki bağıntıların belirlenmesi ve her filmin kendine özgü işleyiş kuralları ortaya konmuştur. Aynı zamanda filmlerin nasıl bir bütüncül yapıda birleştirildiği çalışmanın amacı doğrultusunda çözümlenmiş; betimlenerek ve gerekçelendirilerek sunulmuştur.Çalışmanın kuramsal çerçeve kapsamında, çalışmada yer alan filmler birer anlatı olarak ele alındığı için öncelikle metin ve anlatı kavramlarına ilişkin kavramlar açıklanmış, daha sonra görüntüsel metinleri bir göstergeler dizgesi olarak ele alan, ?bütün?ün temel birimlerini ve işleyişini ortaya koymayı sağlayan göstergebilim ve çözümleme yöntemlerine yer verilmiştir.Çalışmanın veri tabanının oluşturulması aşamasında filmler araştırmacı tarafından izlenerek çevri yazıyla kayda geçirilmiştir. Veri tabanındaki ilgili sözel ve görsel metinler çözümlenirken kuramsal çerçevede açıklanan göstergebilimsel çözümlemenin temel yöntemlerinden yararlanılmıştır.Yukarıda belirtilen amaç doğrultusunda, çalışma şöyle bir akış içerisinde gerçekleştirilmiştir:Çalışmanın ?Kavramsal Çerçeve? bölümünde çözümlemeye yön veren temel kavramların alan yazınındaki tanım ve kapsamları doğrultusunda tanımları yapılmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümü, kavramsal çerçeve kapsamında veri tabanındaki filmlerin/metinlerin çözümlenişine yönelik bilgileri içermektedir.Çalışmanın sonuç bölümünde ise yapılan çözümlemelerin değerlendirmesine ve bu değerlendirmelere bağlı olarak çalışmanın veri tabanının olanaklı kıldığı vargıların sunumuna ayrılmaktadır. Çalışmanın sonucunda çalışmanın kapsamı içerisinde ele alınan filmlerin kendi anlamsal dizgelerini oluşturmasını yanı sıra birbirleri ile ilişkilendirildiğinde tüm anlamı yansıtan tutarlı bir genel dizge oluşturduğu görülmektedir.