Sekiz yıllık ilköğretimin uygulanmasında karşılaşılan sorunlar (Ankara ili Mamak ilçesi örneği)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, EĞİTİM YÖNETİMİ VE PLANLAMASI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1999

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YILMAZ ÖZDEMİR

Danışman: İNAYET AYDIN

Özet:

ÖZET Bu araştırmanın genel amacı, sekiz yıllık kesintisiz ilköğretimin uygulanmasında karşılaşılan sorunları tespit etmektir. Bu genel amaç doğrultusunda sırasıyla ilköğretim okullarında fiziki altyapı boyutunda yer alan sorunların, yönetim sorunları, işgören hizmetleri sorunları ve okul çevre ilişkileri boyutunda yaşanan sorunlar ilköğretim müfettişleri, yöneticiler, sınıf ve branş öğretmenlerinin algılarına dayanılarak cinsiyet, yerleşim birimi, görev ve mezun olunan okul bakımından farklılık gösterip göstermediği belirlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca okulun yönetim ve örgüt yapısı, okulun eğitsel olanakları ve okulların işgören ihtiyacına ilişkin bilgiler okul müdürlerinin verdiği bilgilere göre açıklanmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara İli Mamak İlçesi ve bu ilçeye bağlı köy ilköğretim okullarında görev yapan yöneticiler, sınıf ve branş öğretmenleri ile bu ilçedeki okulları teftiş etmeye yetkili ilköğretim müfettişleri oluşturmaktadır. Çalışma evreninde yer alan bütün ilköğretim müfettişleri örnekleme alınmıştır. Köy okullarının tamamı örnekleme alınmış, ilçe okullarından ise "basit tesadüfi örnekleme'' yöntemi ile okullar seçilmiş, yönetici ve öğretmen seçimi ise seçilen bu okullardan olasılık dışı "uygun örnekleme" yöntemi ile belirlenmiştir. Bilgi toplama aracı olarak geliştirilen anket, araştırmacı tarafından 18 müfettişe, 60 yöneticiye, 170 sınıf öğretmenine, 102 branş öğretmenine ulaştırılmıştır. Geri dönen anketlerden 305 tanesi değerlendirilmeye alınmıştır. Değerlendirmeye alınan anketler istatistiksel işlemlere tabi tutularak yorumlanmıştır. İlköğretimin uygulanmasında fiziki altyapı, yönetim, işgören hizmetleri ve okul-çevre ilişkilerine ilişkin müfettişlerin, yöneticilerin, sınıf ve branş öğretmenlerinin algılarının ortalama değerleri hesaplanmış ve buna göre önem sıralan belirlenmiştir. Ayrıca cinsiyet ve yerleşim birimi değişkenlerine göre müfettişler, yöneticiler, sınıf ve branş öğretmenlerinin ortalamaları arasmda anlamlı bir farkın bulunup bulunmadığını belirlemek için varyans analizi yapılmıştır. Okul müdürlerinden ahnan okulun yönetim ve örgüt yapısı, okulun eğitsel olanaklarına ilişkin bilgilerin frekans ve yüzdeleri verilmiş, okulun işgören ihtiyacına ilişkin bilgiler ise sayısal olarak verilmiştir. Elde edilen sonuçlar ana hatlarıyla şunlardır: 1. Sekiz yıllık kesintisiz ilköğretimin uygulanmasında fiziki altyapı boyutunda en fazla sorun olarak "okullarda spor salonu yetersizliği" bulunmuştur. 2. Fizik altyapı boyutunda yer alan sorunlara ilişkin algılar sadece cinsiyet bakımından anlamlı bir farklılık göstermiştir. IV3. Yönetim sorunlarına ilişkin algılar yerleşim birimi ve görev bakımından anlamh bir farklılık göstermiştir. 4. İşgören hizmetleri boyutunda yer alan sorunlar yerleşim birimi ve görev bakımından anlamh bir farklılık göstermiştir. 5. Okul-çevre ilişkilerine ilişkin algıların yerleşim birimi ve mezun olunan okul bakımından anlamh bir farklılık gösterdiği anlaşılmıştır.