İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda gün içi getiri, volatilite ve kapanış fiyatı manipülasyonu

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜRAY KÜÇÜKKOCAOĞLU

Danışman: YALÇIN KARATEPE

Özet:

ÖZET Bu çalışmada, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda gün içi getiri, volatilite ve kapanış fiyatı manipülasyonu incelenmiştir. Hisse senetlerinin gün içi fiyat hareketleri hakkında bilgi sahibi olan yatırımcılar, gün içi alım-satım kararlarını yine bu bilgi doğrultusunda yapacaklardır. Gün içi getiri üzerine yapılan çalışmalar hisse senetlerinin fiyatlarının kapanışa doğru sistematik bir şekilde arttığını ve kapanış fiyatının genelde alış yönlü oluştuğunu gözlemlemiştir. İMKB'de gün boyu alım yapan yatırımcının gün sonundaki net pozisyonu büyükse, bu yatırımcı gün içi performansını artırabilmek için son alış emrini vererek kapanış fiyatını manipüle etmeye çalışabilir. İMKB'de kapanış fiyatını yapay olarak etkileme olasılığı, hisse senetleri ile uğraşan yatırımcıları, brokerları, hisse senedini sayı olarak en çok tutanları vb., ilgilendiren bir konudur. Yatırımcıların kapanış fiyatı üzerindeki manipülatif etkilerini inceleyen bu çalışma, çoklu regresyon modeli kullanarak gün içinde hisse senedinde yüklü miktarda pozisyon alan yatırımcıların kapanış fiyatına olan etkilerini incelemektedir. Eğer bir yatırımcı gün boyu bir hisse senedinde yüklü miktarda pozisyon almışsa kapanış fiyatını manipüle etmeye çalışması mümkündür. Kapanış fiyatının manipülasyonunu incelemek üzere yapılan regresyon analizi sonuçlarına göre, İMKB'de gün boyu yüklü miktarda alım-satım yapan yatırımcılar tarafından kapanış fiyatını belirlemeye yönelik manipülatif hareketlerin varlığı hakkında bulgular elde edilmiştir. JEL kodları: Gl; G14; G15; G24; C22 Anahtar Kelimeler: Hisse senedi getirişi; Volatilite; Kapanış Fiyatı; Manipülasyon; İstanbul Menkul Kıymetler Borsası 141