Alüminyum yüzeylere uygulanan su bazlı ve solvent bazlı boyaların çevresel etki ve dayanımlarının incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEYDA KÜÇÜKOĞLU

Danışman: HAKAN KAYI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada solvent ve su bazlı olarak iki farklı türden poliüretan esaslı ticari boyalar incelenmiştir. Her iki tür boyanın bileşenleri arasında bulunan, insan sağlığına ve çevreye olumsuz etkileri araştırmalar tarafından kanıtlanmış, uçucu organik bileşen (VOC) miktarları tespit edilmiştir. Son kat uygulamasında kullanılan boyalar için yapılan analizlerde, su bazlı boyada toplam VOC miktarı 116 g/L iken, solvent bazlı boyada bu miktar 464.4 g/L olarak bulunmuştur. Dolgu astarı uygulamasında ise su ve solvent bazlı boyaların VOC içerikleri arasında 11 katı aşan bir fark ortaya çıkmış, su bazlı boyada 31 g/L, solvent bazlı boyada ise 346 g/L değerleri elde edilmiştir. Diğer yandan VOC miktarı düşük çıkmasına rağmen, yapılan korozyon ve yapışma-çekme testlerinde su bazlı boyaların solvent bazlı boyalara kıyasla korozyon dayanımının ve yapışma mukavemetinin daha düşük olduğu belirlenmiştir. Su bazlı boyaların yapışma mukavemetini artırmak için bir kil türü olan kaolin kullanılmıştır. Kaolin, su bazlı boyalara kütlece %5 olarak eklenildiğinde parlaklık değerinde olumsuz bir etki göstermezken, %10 olarak eklenildiğinde ise parlaklık değerini düşürdüğü tespit edilmiştir. Boyaların yapışma mukavemetleri incelendiğinde, kütlece %5 kaolin içeren solvent bazlı boyalarda net bir etki gözlemlenmezken, aynı miktardaki kaolin içeriğinin su bazlı boyaların yapışma mukavemetini %67 oranında arttırdığı tespit edilmiştir. Yine de elde edilen bu iyileşmeye rağmen, solvent bazlı boyaların yapışma mukavemetlerinin, su bazlı olanlara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir.