Setuksimab tedavisi alan kolorektal kanser hastalarında ortalama trombosit hacmi (MPV), nötrofil lenfosit oranı ve ortalama eritrosit volumü (MCV) parametrelerinin prognostik etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MAİDE ÖZEL
Danışman: GÜNGÖR UTKAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kolorektal kanser, dünyada görülen kanserlerin en sık üçüncü nedeni ve kansere bağlı ölümlerin en sık üçüncü nedenidir. Sistemik inflamatuar yanıt ile karsinogenez ve kanser progresyonu arasındaki ilişki yapılan birçok çalışma tarafından gösterilmiştir. MPV, NLR ve CRP gibi sistemik inflamatuar belirteçlerin çeşitli kanser türlerinde sağkalımı ile ilişkisini gösteren çok sayıda çalışma mevcuttur. Bu etki hakkında bazı bilgiler ve araştırmalar olmasına rağmen, bilinmeyen ve araştırılması gereken çok sayıda veri bulunmaktadır. Bu çalışmada, sistemik inflamatuar belirteçler olan MPV, NLR ve MCV değerlerinin kolorektal kanserli hastalarda sağ kalım üzerine etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Araştırmaya Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji polikliniğine başvuran 221 metastatik kolorektal kanser hastası çalışmaya dahil edilmiştir. Hematolojik parametreler (MCV, MPV, NLR, Hb) tedavi öncesi ve 3 kür kemoterapi sonrasındaki periyotlarda retrospektif olarak kayıt altına alınmıştır. Ayrıca KRAS durumu, NRAS durumu, metastaz zamanı, tümör rezeksiyonu varlığı, tümör lokalizasyonu, karaciğer metastazı varlığı, pulmoner metastaz, peritoneal ve kemik metastazı retrospektif olarak değerlendirilmiştir. İstatistiksel analiz için IBM SPSS (SPSS Inc., Chicago, IL, USA), kaplan meier sağkalım analizi ve Cox Regresyon sağkalım analizi kullanılmıştır. Bulgular: 221 metastatik kolorektal kanser hastası (164 kolon kanseri, 57 rektum kanseri) çalışmamıza dahil edilmiştir. Tüm hastalar için analiz edilen genel sağkalım değeri 24,7 ay ile sonuçlanmıştır. Kolon kanseri ve rektum kanseri hastalarının sağkalımları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamıştır (24,8 ve 23 ay, P=0,561). Anemisi olan hastaların setuksimab tedavisi öncesi genel sağkalım değeri (GSK) 20,0 ay olarak belirlenirken, hemoglobin değerleri normal olan hastaların GSK 28,7 ay olarak hesaplanmıştır (P=0,003). Setuksimab tedavisi sonrası hemoglobin değerlerine göre sağkalım analizi yapıldığında anemisi olan hastaların GSK 20,6 ay, hemoglobin değerleri normal olan hastaların GSK 29,4 ay olarak bulunmuştur. (P=0,001). Setuksimab tedavisi öncesi NLR değeri ≥ 3.00 olan hasta grubunda GSK 17,6 ay iken, setuksimab tedavisi öncesi NLR<3.00 olan hasta grubunda GSK 28,0 ay olarak saptanmıştır (P=0,002). Setuksimab tedavisi sonrası NLR <3 hasta grubu ile NLR ≥ 3 hasta grubu arasındaki sağkalım sonuçları karşılaştırıldığında sırasıyla 27,3 ay ve 15,7 ay olarak bulunmuş ve aradaki değer istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur ( P=0,001). Kemik metastazı olmayan hasta grubunda GSK 15,5 ay bulunurken, kemik metastazı olan hasta grubunda GSK sırasıyla 26 ay olarak hesaplanmıştır(P=0,026). Akciğer metastazı olan hasta grubunda hesaplanan GSK 24,8 ay, akciğer metastazı olmayan hasta grubunda ise 25,4 ay olarak sonuçlanmıştır (P=0.001). Tümör yerleşimine göre hastaların GSK karşılaştırıldığında, sağ kolon yerleşimli tümörlerde toplam sağkalım değeri 19,2 ay, sol kolon yerleşimli tümörlerde GSK 27,8 ay ve rektal bölge yerleşimli tümörlerde 18,4 ay olarak belirlenmiştir (P=0.025). Setuksimab tedavisi öncesi KRAS durumu, NRAS durumu, MCV ve MPV değerleri, setuksimab tedavisi sonrası MCV ve MPV değerleri, metastaz zamanı, karaciğer metastazlarının varlığı, periton metastazlarının varlığı, tümör rezeksiyonu varlığının sağkalım üzerine etkileri değerlendirilmiş ve istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Full RAS Wild Type olarak değerlendirilen sol kolon tutulumlu metastatik kolorektal kanser hastaları (n=50) ayrıca analiz edildiklerinde setuksimab tedavisi öncesinde bakılan NLR (27,1 ay vs. 17,1ay, P=0,045), MPV(16,1 ay vs. 25,9 ay, P=0,023), MCV değeri(12,8 ay vs. 26 ay, P=0,019), setuksimab tedavisi 3.ayında bakılan MPV değeri(15,2 ay vs. 27,7 ay, P=0,003), akciğer metastazı varlığı (21,9 ay vs. 24,5 ay, P=0,021), periton metastazı varlığı(14,3 ay vs. 26 ay, P=0,034), kemik metastazı varlığı(14,7 ay vs. 25,3 ay, P=0,021), hastaların 3.ayda bakılan radyoloji yanıtları, tedavi kesilme nedenleri, setuksimab tedavisi öncesinde (17,4 ay vs. 28,3 ay, P=0,010) ve sonrasında (17 ay vs. 31 ay, P=0,001)bakılan laboratuar değerlerinde anemi varlığı sağkalım ile ilişkili olarak saptanmıştır. Tartışma: Çalışmamız ortalama trombosit hacmi, nötrofil lenfosit oranı ve ortalama korpüsküler hacim gibi sistemik inflamatuar belirteçlerin, setuksimab tedavisi alan kolorektal kanser hastalarında prognostik öneme sahip olduğu görüşünü desteklemektedir.