Osmanlılarda koni kesitleri: Seyyid Ali Paşa

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM ASLAN SEYHAN

Danışman: MELEK DOSAY GÖKDOĞAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

17. yy. sonlarında ve 18. yy.'da Avrupa'da iyi eğitimli, elit, mühendis-subaylar yetiştirmek üzere birbiri ardına Askeri Kraliyet Akademileri (Savaş Okulları) açılmaya başlamıştır. Osmanlı Devleti'nin savaşlarda ardı ardına yenilgiler almaya başlaması da aynı döneme denk gelince, savaş teknolojisinde geri kalındığı fark edilmiş ve bu bilgi zafiyetini gidermek üzere Batı usulü eğitim veren mühendishâneler açılmıştır. Tezimizin ana metni, 19. yy.'da Mühendishâne-i Berr-i Hümayun'da okutulmuş bir ders kitabı olan, Seyyid Ali Paşa'nın (ö. 1846) Kutû'-ı Mahrûtiyât'ıdır. Seyyid Ali Paşa her ne kadar mukaddimesinde Frenk kaynakları ve Apollonius'dan faydalandığını iddia etse de bu eserini hazırlarken, çalıştığı kurumun eğitim reformu amacına hizmet eden bir kaynak kullanmak yerine, klasik İslâm alimlerinin Konika çevirilerinden faydalanmıştır. Ancak ne tam bir Konika çevirisi sunabilmiş ne de mühendishâneye uygun pedagojik yönü kuvvetli bir ders kitabı yazabilmiştir. Kısacası Seyyid Ali Paşa ideolojik gayesinin kurbanı olmuştur.