Arabuluculuk eğitiminin avukatların arabuluculuğa yönelik tutumlarına etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİMDE PSİKOLOJİK HİZMETLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NUR ÖZDEN

Danışman: SELAHİDDİN ÖĞÜLMÜŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Arabuluculuk, hukuk uyuşmazlıklarının yargılama yapılmadan ve tarafların kendi iradeleri ile çözümlenmesinde önemli bir kurumdur. Arabuluculuğun yaygınlaşması hem toplumsal barışa hem de mahkemelerdeki iş yükünün azalmasına katkıda bulunmaktadır. Arabuluculuk yapabilmek için esas olarak beş yıllık mesleki deneyim ve hukuk fakültesi mezunu olmak şartı aranmaktadır. Arabuluculuk, avukatlık ile birlikte yürütülebilen bir iş olduğu için arabulucuların büyük çoğunluğu avukatlardan oluşmaktadır. Dolayısıyla arabuluculuğun ülkemizde uygulanması ve başarılı olması öncelikle avukatların arabuluculuk konusundaki tutumlarına bağlıdır. Bu konuda daha önce araştırma yapılmamış olması, çalışmanın önemini artırmaktadır. Arabuluculuğun 2018 yılı başından itibaren iş hukukunun geniş bir alanında, 2019 yılı başından itibaren de ticari uyuşmazlıklarda dava şartı olması sebebi ile avukatların zorunlu olarak arabuluculuk süreci içinde yer aldığı görülmektedir. Bu çerçevede arabuluculuk konusunda olumlu tutuma sahip olan avukatlar çoğunluktadır. Araştırmada eğitim alan avukatların arabuluculuğa ilişkin tutumlarını ölçmek için Medley/Schellenberg tarafından geliştirilen bir ölçek Türkçe'ye uyarlanmış ve veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Buna ek olarak, katılımcıların demografik özellikleri ile eğitim programına yönelik görüşleri hakkında veri toplamak için bir bilgi formu kullanılmıştır. Bu formda katılımcıların arabuluculuk eğitimlerinin içeriği, yeterliliği, bu eğitimin avukatlık tarzına ve iş hayatı dışındaki etkilerine yönelik sorular yer almaktadır. Araştırmada kullanılan verilerin analizinde SPSS 26 ve LISREL programları kullanılmıştır. Bu çalışmanın sonucunda arabuluculuğun dava sürelerinden kısa olması, daha az masraflı olması, sürdürülebilir anlaşmalar sağlaması gibi konularda avukatların arabuluculuğu benimsedikleri ancak zorunlu arabuluculuk konusuna ihtiyatlı yaklaştıkları görülmüştür. Bunun yanında arabuluculuk eğitiminin avukatların gerek iş gerekse özel yaşamları üzerinde olumlu etkisi olduğu ve arabuluculuk eğitimlerinin gözden geçirilmesinin yararlı olabileceği saptanmıştır.