Ekstrakorporeal fotoimmunoterapinin graft versus host hastalığında sitokinler üzerine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EROL AYYILDIZ
Danışman: ÖNDER ARSLAN
Özet:ÖZET Ekstrakorporeal Fotoimmunoterapinin Kronik Graft Versus Host Hastalığında Sitokinler Üzerine Etkisi Graft versus host hastalığı (GVHH), allojeneik kök hücre transplantasyonundan sonra gelişen mortalite ve morbiditeyi etkileyen en önemli komplikasyonlardan biridir. GVHH verici kökenli alloreaktif T hücrelerinin alıcı kökenli antijen sunan hücreler (dendritik hücreler) ile etkileşime girmesi sonucu ortaya çıkmaktadır. EKF, steroid ve/veya siklosporin-A ve mikofenolat mofetil gibi diğer immunsupresif ajanlara dirençli olguların tedavisinde alternatif bir tedavi yöntemidir. Çalışma için hastalardan, 1., 2. ve 10. seanslarda işlem öncesi ve sonrası alınan kan örneklerinden serum ayrıştırılarak -80°C'de saklandı. Bu serumlar çalışma günü oda sıcaklığında çözülerek Elisa yöntemi ile (Quantikine® HS, R&D Systems, UK) TNF-a serum düzeylerine bakıldı. Bu çalışmada, yaşları 18-49 arasında değişen, steroid dirençli veya bağımlı yaygın kronik GVHH'ı olan; altı kadın, bir erkek olmak üzere yedi hastada fotoferez tedavisinin TNF-a serum düzeylerine etkisi değerlendirildi. Hastalara ardışık günlerde iki seans olmak üzere; ortanca 18 seans (8-36 seans), EKF tedavisi uygulandı. Yapılan işlemlerde, işlem süresi, "Buffy Coat" ve Uvadex miktarı ortancaları sırası ile; 183 dk. (135-259 arası), 255,9 mi (221-291 arası) ve 4,40 mi (3,61- 5,61 arası) idi. Tüm hastalarda bazal TNF-a serum düzeyi kontrol grubuna göre yüksek olma eğilimindeydi (2,47±0,83 pg/ml karşı 1,75±0,06 pg/ml, p=0,059). Her işlem kendi içinde karşılaştırıldığında, TNF-a serum düzeyleri ilk seansın 1. gününde 2,47±0,83pg/ml' den 1,77±0,93 pg/ml' ye (p<0,05) ve 322.gününde 2,32±0,92 pg/ ml' den 1,69±0,93 pg/ mi' ye istatistiksel olarak anlamlı azaldı (p<0,05). Erken dönem TNF-a yanıtı için 1. seans işlem öncesi ile 2. seans işlem sonrası karşılaştırıldığında, TNF-a serum düzeylerinin işlem sonrası anlamlı düştüğü saptandı (p=0,01). EKF'ye tam ve tama yakın yanıt veren üç hastada TNF-a serum düzeylerinde azalma, tedaviye yanıt vermeyen iki hastada ise TNF-a serum düzeylerinde artışlar izlendi. TNF-a serum düzeylerindeki bu değişikliklerin kGVHH tedavisinde fotoferezin etkinliğini değerlendirmede bir belirleyici olup olmadığını söylemek için, TNF- a serum düzeyleri ile birlikte kGVHH'nda rol oynadığı gösterilen diğer sitokinlerin de daha fazla vaka serilerinde değerlendirilmesi gerekir. Anahtar Kelimeler: Tümör Nekrozis Faktör (TNF), Ekstra Korporeal Fotoimmunoterapi (EKF), Graft Versus Host Hastalığı (GVHH) 33