Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinde bireysel başvuru açısından özgürlük ve güvenlik hakkı

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, KAMU HUKUKU ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERHAT ALTINKÖK

Danışman: BÜLENT ALGAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Herkes özgürlük ve güvenlik hakkına sahiptir. Belirli haller dışında ve yasanın öngördüğü usule uygun olmadan hiç kimse özgürlüğünden yoksun bırakılamaz. Anayasa ve Sözleşme kapsamında özgürlük ve güvenlik hakkı "demokratik bir toplumda" çok büyük bir önem taşımaktadır. Anayasa'nın 19. ve Sözleşme'nin 5. maddelerinde öngörülen "özgürlük hakkı" ile kişinin fiziksel özgürlüğü kastedilmektedir; bu maddenin amacı, hiç kimsenin keyfi olarak özgürlüğünden yoksun bırakılmamasını sağlamaktır. Özgürlükten mahrumiyet, sadece klasik anlamda yakalama veya mahkûmiyet kararıyla tutuklama ile sınırlı bir tedbir değildir, aksine çok farklı şekillerde ortaya çıkabilmektedir. Anayasa'nın 19. ve Sözleşme'nin 5. maddesi kapsamında özgürlükten mahrumiyet kavramı, bir kişinin azımsanamayacak bir süre boyunca kısıtlı bir alana kapatılmasının teşkil ettiği objektif bir unsuru ve ayrıca söz konusu kişinin bahsi geçen kapatılma işlemine geçerli şekilde rıza göstermemiş olmasının teşkil ettiği subjektif bir unsuru içermektedir. Anayasa'nın 19. ve Sözleşme'nin 5. maddelerinin esas amacı, keyfi veya haksız nitelikteki özgürlükten yoksun bırakma uygulamalarını önlemektedir.