Öğrenci kültürü, gündelik hayat ve hegemonya: Rize örneği
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, RADYO TELEVİZYON VE SİNEMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELDA TUNÇ SUBAŞİ
Danışman: OĞUZHAN TAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, Rize Merkez ilçede üniversite öğrencilerinin kültürel coğrafyalarını konu almış, kent ve üniversite etkileşiminde öğrenci kültürünün iktidar pratiklerince nasıl mobilize edilmeye çalışıldığına odaklanmıştır. Yaşları 18 ile 27 arasında değişen toplam 57 öğrenci ile yarı yapılandırılmış mülakat yöntemi ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmelere dayanan alan araştırmasının bulgularından hareketle siyasi kültürel iklimin öğrenci kültürüne etki etmekte olduğu, dikey hiyerarşinin içselleştirilmesinin kültürel hegemonya mücadele süreçleri içerisinden deneyimlendiği görülmüştür. "Kültürel atmosfer"in deneyimlenmesi ile öğrenci kültürünün mobilizasyonu arasında sıkı bir ilişki mevcuttur. Çalışmada, üniversite öğrencilerinin gündelik hayatları ve boş zaman pratiklerinin kültürel hegemonya mücadelesine nasıl eklemlendiği ve bu mücadele süreçlerinin hangi kültürel kategorileri kapsadığı tartışılmıştır. Hakim ideolojinin yarattığı kültürel atmosfer ve öğrenci kültürünün bu süreçlere karşı "direniş" biçimlerinin gösterdiği özellikler, kültür ve hegemonya bağlamında irdelenmiştir. Öğrenci kültürünün mekansal bağlamını oluşturan kafeler, konferans salonları, yurt gibi birbiriyle ilişkili kültürel temas alanları, mekân üzerinden genişleyerek analiz kategorilerine dahil edilmiştir. Çalışmada, kent merkezinin "muhafazakâr" nitelikleri ve mevcut iktidar pratiklerinin "homojen" görüntüsünün çelişkiler ve örtük direniş biçimleri taşıdığı görülmüştür. Öğrencilerin kültürel atmosfere verdikleri yanıtları da kapsayan bu çalışma, kentin homojen görüntüsü ile öğrenci kültürü arasındaki etkileşimde gerilim ve çelişkilerin yapısını ortaya koymaya çalışmıştır. Öğrenci kültürünün baskın ideoloji ile ilişkisi yalnızca okul mekânı ile sınırlı değildir; kent merkezi ve farklı mekânlardaki etkileşimsel boyutlarla yaklaşım geliştirilmiştir. Eğitim kurumu ve kent arasındaki etkileşimler, çeşitli disiplin, "kontrol" ve "denetim" mekanizmalarını ortaya çıkarmıştır. Denetim mekanizmaları öğrenci kültüründe beden ve mekânın yeniden üretimini hedeflemektedir. Öğrenci kültüründe tümüyle bir sansür biçimini almayan denetim biçimleri, Gramsci'nin "rıza" ve "baskı" aygıtları kavramlarının ara alanlarını açığa çıkarmaktadır. Bu çalışma antropoloji, sosyoloji ve kültürel çalışmalar alanlarıyla disiplinlerarası bir bağ kurmaktadır. Öğrencilerin yaşam alanlarının betimlenmesi, baskın ideolojinin sembolik içeriklerinin anlaşılmasında disiplinlerarası yaklaşım metodolojik konumu netleştirmiştir. Çalışmanın sonuçları ise kültürel hegemonya, gündelik hayat, boş zaman, tüketim kavramları etrafında tartışılmıştır.