Ön çapraz bağ tamiri yapılmış hastalarda kinezyoteyp ve breys uygulamalarının propriosepsiyon üzerine etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BİLGEHAN ÖZTOP

Danışman: ALİ MURAT ZERGEROĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş: Ön çapraz bağ (ÖÇB) yaralanmaları günümüzde profesyonel ve rekreasyonel spor yapanlarda sık görülen spor yaralanmaları arasında yer almaktadır. ÖÇB yaralanmaları diz ekleminde mekanoreseptör hasarı aracılığıyla propriosepsiyon kaybına neden olmaktadır. ÖÇB yaralanmalarında ve tamiri sonrası breys kullanımının proprioseptif kaybın azalmasına yardımcı olduğuna dair bazı çalışmalar mevcuttur. Son zamanlarda spor müsabakalarında sık kullanılan kinezyoteyp yönteminin de propriosepsiyon üzerine olumlu etkileri gözlenmiştir. Bu çalışmanın amacı ÖÇB tamiri yapılmış hastalarda kinezyoteyp ve breys uygulamalarının propriosepsiyon üzerine etkisini saptamak bununla birlikte bu verileri spor yaralanmalarını önlemede kullanmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 18-40 yaş arasında hamstring oto-greftiyle ÖÇB tamiri yapılmış 20 gönüllü erkek hasta alınmıştır. Hastalar bir günü oryantasyon eğitimi olmak üzere birer hafta arayla 4 kez teste tabi tutulmuştur. Hastalara birer kez kinezyoteyp ve breys uygulanarak, diğer taraftan bir kez de materyalsiz aktif ve pasif eklem pozisyon duyusu testleri ile denge testi yapılmıştır. Propriosepsiyon testleri, oturur pozisyonda izokinetik dinanometre kullanılarak uygulanmıştır. Tek ayak denge testi ise Biodex Balance Systems SD ile ölçülmüştür. Elde edilen veriler istatistiksel olarak SPSS for Windows 11.5 paket programıyla değerlendirilmiştir. Bulgular: Kinezyoteyp, breys ve materyalsiz yapılan eklem pozisyon duyusu (EPD) testlerinde, aktif testlerde bazı açı değerlerinde pasif testlere göre anlamlı bir fark saptanmıştır (p 0,05). Sonuç: Elde edilen veriler sonucunda kinezyoteyp ve breys uygulamalarının EPD ve denge üzerine anlamlı bir etkisi olmamıştır. Bunun aksine materyalsiz yapılan pasif EPD testinde breys uygulamasına göre anlamlı bir fark bulunmuştur. Bu sonuç spor yaralanmalarından korunmada breys kullanımının gerekli olmadığını göstermiştir. Bununla birlikte aktif EPD testlerinde belli açılarda, pasif EPD testlerine göre anlamlı bir fark saptanmıştır. Bunun da aktif testlerde daha çok reseptörün propriosepsiyona katkıda bulunduğuna dair görüşleri desteklemektedir. Anahtar Sözcükler: Propriosepsiyon, EPD (eklem pozisyon duyusu), mekanoreseptör, hamstring oto-grefti ile ÖÇB tamiri, kinezyoteyp, breys, denge