Kronik hemodiyaliz hastalarında serum myostatin düzeyi ve kas kitlesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DERYA KOYUN
Danışman: GÖKHAN NERGİZOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Kronik hemodiyaliz hastalarında kas kitlesinde azalma ve kaşeksi sık rastlanan bir bulgu olup artmış morbidite ve mortalite ile ilişkilidir. Hemodiyaliz hastalarında kas kitlesi kaybının mekanizması tam anlaşılamamış olup, birçok faktörle ilişkili olduğu bilinmektedir. Kas kaybındaki ilerlemenin saptanması ve önlemesinde henüz güvenilir bir erken tanı ve tedavi yöntemi geliştirilmemiştir.İskelet ve kalp kasından salınımı olan myostatinin, kas kitlesi ve büyümesi üzerine negatif etki yarattığı görülmüş olup, salınım yolağındaki blokaj ile kas kaybını engellemede tedavi yöntemi olarak kullanılabileceği düşünülmektedir. Biz bu çalışmada kronik hemodiyaliz hastalarında kas kitlesi ile serum myostatin düzeyi arasındaki ilişkiyi belirlemeyi amaçladık. Materyal-metod: Bu çalışmaya 140 kronik hemodiyaliz (HD) hastası dahil edildi.(61'i kadın ve 79'u erkek,28'i diyabetik, ortalama yaş 53.96 ±13.6) Hastalara dual enerji X-ışını absorpsiyometri tekniği ile kas kitlesi ölçümü yapıldı. Kas kitlesi olarak kol ve bacak toplam kas kitlesinin boyun karesine oranlanması ile hesaplanan ASMI düzeyi kulanıldı. ASMI düzeyine göre erkeklerde 7.74 kadınlarda 5.25'in altındaki düzeyler sarkopenik olarak kabul edildi. Serum myostatin düzeyi ELİSA metoduyla ölçüldü. Hastaların bir yıllık ortalama BUN, kreatinin, albumin, parathormon, kt/v,bikarbonat ile son 1 aylık 25 (OH)D3 vitamin, prealbumin, kreatin fosfokinaz ve transfferin düzeyleri değerlendirildi. Myostatin ve diğer parametrelerin düzeyi ile kas kitlesi arasındaki ilişkiye bakıldı.Bulgular: Hemodiyaliz hastalarında serum myostatin düzeyi sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulundu (p< 0.001). ASMI ile myostatin düzeyi arasında anlamlı ilişki saptanmadı.(p=0.624) Cinsiyete göre değerlendirildiğinde, sarkopenisi olan ve olmayan kadın ve erkek hastalarda serum myostatin düzeyi ile arasında anlamlı fark saptanmadı. (sırasıyla p=0.542; p=0.548). Hastalar diyabetik olma durumlarına göre sınıflandırıldığında, diyabeti olan ve olmayan hastaların serum myostatin düzeyleri arasında anlamlı fark saptanmadı (p=0.243). Sarkopenisi olan hastalarda diyabetik olanların serum myostatin düzeyleri daha yüksek olmakla birlikte istatiksel olarak anlamlı değildi (p=0.086). Diğer parametrelerden kreatinin, albümin, prealbumin, kreatin fosfokinaz, transferrin, kt/v düzeyi ile ASMI arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki varken (sırasıyla p=<0.001; p=0.039; p= 0.012; p= 0.001; p= 0.001; p= 0.001); BUN, 25(OH)D3, parathormon, bikarbonat düzeyleri ile anlamlı ilişki saptanmadı (sırasıyla p=0.739; p=0.603; p=0.698; p=0.062). Tartışma ve Sonuç: Çalışmamızda, hemodiyaliz hastalarında serum myostatin düzeyinin düzeyinin belirgin olarak yükseldiğini; ancak kas kitlesi ile aralarında anlamlı bir ilişki olmadığını gösterdik. Kas kitlesini etkileyen diğer bilinen parametreler ile ASMI arasında anlamlı ilişki saptadık. Bu sonuç; serumda ölçülen myostatin düzeyinin HD popülasyonunda kas kitlesini değerlendirmede etkili bir yöntem olmadığını düşündürmektedir. Myostatinin kas kitlesinin oluşumundaki etkisi iyi bilindiğinden, olası ilişkiyi daha ileri çalışmalarla araştırmak gerekli görünmektedir. Anahtar Kelimeler: Hemodiyaliz, Myostatin, DEXA, Kas kitlesi, Sarkopeni, Diyabet