Çukurova yöresinden toplanan sütlerde sentetik piretroid insektisid varlığının araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, VETERİNERLİK FARMAKOLOJİ VE TOKSİKOLOJİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİBEL ÇAKIR
Danışman: ENDER YARSAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışma kapsamında, Adana ili'nden toplanan çiğ süt örneklerinde bazı sentetik piretroid ( ? -siyhalotrin, sipermetrin, deltametrin, permetrin ve fenvalerat) insektisid kalıntılarının varlığının araştırılması amaçlandı.Bu çalışmada Mart 2006- Şubat 2007 tarihleri arasında 4 dönem halinde toplanan 100 adet çiğ süt örneği ? -siyhalotrin, sipermetrin, deltametrin, permetrin ve fenvalerat varlığı yönünden incelendi. Örnekler, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nın ?Canlı Hayvanlar ve Hayvansal Ürünlerde Belirli Maddeler ile Bunların Kalıntılarının İzlenmesi için Alınacak Önlemlere Dair Yönetmelik? ilkeleri doğrultusunda alındı ve analiz aşamasına kadar uygun laboratuar şartlarında saklandı.Çiğ sütlerdeki sentetik piretroid varlığının araştırılması GC-MS-MS cihazında yapıldı. Bunun için öncelikle özütleme ve yöntemin laboratuar şartlarına uyarlanması sağlandı.Çalışma sonunda analiz edilen çiğ süt örneklerinde mevsimlere göre değişecek şekilde ? -siyhalotrin, sipermetrin, deltametrin, permetrin ve Fenvalerat varlığı tespit edildi. İnsektisid çeşidine göre ? -siyhalotrin 17, sipermetrin 11, Deltametrin 14, permetrin 11 ve Fenvalerat 3 örnekte pozitif olarak bulundu. Bununla birlikte sözkonusu maddelerin tolerans limitleri göz önüne alındığında l-siyhalotrin için 9, sipermetrin için 5, deltametrin için 13, permetrin için 6, Fenvalerat için 1 örnek tolerans limitlerinin üzerinde bulundu. Aynı şekilde insektisidlerin ortalama değerleri de l-siyhalotrin için 132,11 ppb; sipermetrin için 100,27 ppb; deltametrin için 92,21; permetrin için 262,72 ppb; Fenvalerat için 39,66 ppb olarak tespit edildi.Elde edilen sonuçlar çiğ sütlerde sentetik piretroidler yönüyle bazılarında tolerans limitlerini aşacak şekilde kirlenmenin olduğunu gösterdi. Söz konusu maddelere ilişkin 2005 yılındaki Tebliğ (`'Türk Gıda Kodeksi Hayvansal Kökenli Gıdalarda Veteriner İlaçları Maksimum Kalıntı Limitleri Tebliği'') ile tolerans limitlerinin getirilmesi de göz önüne alındığında kalıntı izleme planı kapsamında sürekli izlemelerin yapılması ve buna ilişkin laboratuvar alt yapısının oluşturulması gerekir.Anahtar Sözcükler: Süt, Sentetik Piretroid, Adana, Çukurova, Kalıntı