Bor maruziyetinin insanlar üzerindeki genotoksik etkilerinin araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMASÖTİK TOKSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZUHAL UÇKUN

Danışman: YALÇIN DUYDU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

67ÖZETBor Maruziyetinin İnsanlar Üzerindeki Genotoksik Etkilerinin AraştırılmasıBu çalışmanın amacı bora maruz kalınması halinde, borun insanlar üzerindegenotoksik bir etkiye neden olup olmadığını araştırmaktır. Bu amaçla ülkemizdeborun en fazla bulunduğu Bigadiç bölgesinde yaşayan insanlardan periferal kanörnekleri alınarak sitogenetik değerlendirmelerde en çok kullanılan yöntemler olankardeş kromatid değişimi (sister chromatid exchange, SCE) ve mikroçekir-dek (micronucleus, MN) test yöntemleri uygulanmıştır.Yapmış olduğumuz bu çalışma esnasında, maruz ve kontrol grubu için ortalamaSCE değerleri sırası ile 7,28 ± 1,60 ve 9,50 ± 1,83; ortalama MN değerleri isesırasıyla 9,81 ± 1,94 ve 20,32 ± 3,98 olarak tespit edilmiştir. Bu sonuçlara göreistatistiksel olarak bir değerlendirme yapıldığında kontrol grubu için tespit edilenortalama SCE değerlerinin, maruz grup için tespit edilen ortalama SCE değerlerinegöre daha yüksek olduğu ve her iki grubun ortalama SCE değerleri arasında anlamlıbir farkın olduğu görülmüştür (Whitney U-test, p 0.05).Bora maruz kalan bireylerdeki ortalama SCE ve MN değerlerinin kontrolgrubuna göre düşük olması, borun oluşabilecek genetik hasarlara karşı koruyucubir etkisinin olabileceğini düşündürmektedir.Anahtar Sözcükler: Bor, bor genotoksisitesi, kardeş kromatid değişimi, lenfosit,mikroçekirdek.