Ronald Dworkin'in görüşleri üzerinden ötanazi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, KAMU HUKUKU ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DENİZ GÜNSEL

Danışman: GÜLRİZ UYGUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ötanazi yaşamın sonuna ilişkin biyoetik bir problem niteliğindedir, yaşamın sonlandırılmasına dair kararın etik açıdan doğru olup olmadığını sorgulamakla birlikte ötanazi kavramına bağlı olarak yaşam hakkına dair tartışmalar milattan önceki döneme kadar dayanmaktadır. Ötanaziye ilişkin tartışmalarda ötanaziye olumlu bakan yaklaşımlara bağlı olarak nitelikli yaşam tezi, yaşamın değerinin bir bölümünün yaşamın kısmen bizim tarafımızdan yaratılmış olmasından kaynaklandığını savunur. Bu görüşe göre yaşamı sürdürmenin onun değerini azalttığının hissedildiği anda sona erdirilmesi, bireylerin kişisel bütünlüklerini özerklikle ilintili olarak kararlarıyla ifade edebildikleri iyi bir yaşamın asli bir değer oluşunun gereğidir. Nitelikli yaşam tezi çerçevesinde ötanaziyi tartışan Dworkin, bireysel özgürlük çerçevesinde ele aldığı ötanaziyle ilgili olarak özerkliği ve insan onurunu ön plana çıkarmaktadır. Ötanazi ile ilgili kararlarda üç farklı konunun bir araya geldiğini belirten Dworkin, hastanın özerkliğine, menfaatlerine ve yaşamının kutsallığına en iyi nasıl saygı gösterileceğiyle ilgilenmek gerektiğini söyleyerek ve bu hususlardan yola çıkarak ötanazi tartışmasında yanıt bulmaya çalışır. Dworkin'e göre yaşama bir bütün olarak bakmak gerekir. Yaşamın sona ermesindeki kişisel menfaat, kişinin yaşamının biçimine ve kendi bütünlük duygusuna, yaşamını eleştirel değerlendirişine bağlıdır. Kimileri için yaşamının son dönemlerini bilinçsiz geçirmek, kendi yaşamlarının bütünlüğü içinde katlanılmaz bir durum ve bir nevi onursuzluk olup kimileri de yaşamda kendileri için neyin önem taşıdığı konusunda farklı hislere sahiptir ve okuyabildikleri, okuduklarını anlayabildikleri sürece ve hatta bilinçsiz, başkalarına muhtaç yaşasalar da canlı kalmak, yaşamaya devam etmek ister. Bu anlamda iyi yaşamın ne olduğu konusunda farklı görüşler ortaya çıkabilse de Dworkin'in yaşam hakkına bağlı olarak ötanazi değerlendirmesi, özerklik ve insan onuru çerçevesinde kişilerin kararının ön planda olduğu bir değerlendirmedir.