Bazı papaver türlerinde çiçek tozlarının in vitro çimlenmesini etkileyen faktörler üzerine araştırmalar

VURAL DENİZ

Bazı papaver türlerinde çiçek tozlarının in vitro çimlenmesini etkileyen faktörler üzerine araştırmalar

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARLA BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: VURAL DENİZ

Danışman: SEBAHATTİN ÖZCAN

Özet:

ÖZET Yüksek Lisans Tezi BAZI Papaver TÜRLERİNDE ÇÎÇEK TOZLARININ IN VITRO ÇİMLENMESİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER ÜZERİNE ARAŞTIRMALAR Vural DENİZ Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Sebahattin ÖZCAN Bu çalışma Papaver orientale, P. pseudo-orientale, P. bracteatum ve P. somniferum türlerine ait çiçek tozlarının in vitro çimlenme ve gelişimini etkileyen abiyotik faktörleri belirlemek amacıyla yürütülmüş olup, farklı sukroz, borik asit, potasyum nitrat, magnezyum sülfat, kalsiyum nitrat ve PEG dozları test edilmiştir. Papaver türlerinin çiçek tozu çimlenme oranı, çim borusu oluşturma oram ve çim borusu uzunluğu balonundan kullanılan besin ortamlarına tepkisinde önemli farklılıklar gözlenmiştir. Genel olarak, sukroz içermeyen ancak 150 mg/1 borik asit, 200 mg/1 magnezyum sülfat, 200 mg/1 kalsiyum nitrat 150 mg/1 potasyum nitrat ile 100 veya 200 mg/I PEG 4000 ilave edilen çimlendirme ortamı test edilen bütün türlerde in vito çiçek tozu gelişimini artırmıştır. Bu ortamda en yüksek çiçek tozu çimlenme oram (%85), çim borusu oluşturma oram (%34) ve çim borusu uzunluğu (169 ;an) P. pseudo-orientale türünden elde edilmiştir. Bütün denemelerde çimlenme ortamının pH'sı 5.6 olarak ayarlanmış olup, 2 saat inkübasyon süresi uygulanmıştır. Bu uygulamalarda çiçek tozu sabah saat 06:00-07:00 arasında alınmıştır. Ayrıca +4°C'de 15 gün süreyle depolanan çiçek tozlarının çimlenme oranlarında önemli düşüşler gözlenmiş olup, -20 veya -80 "C'de saklanan çiçek tozlarının ise çimlenmediği gözlenmiştir. 2003, 43 sayfa ANAHTAR KELİMELER: P. orientale, P. pseudo- orientale, P. bracteatum, P. somniferum, çiçek tozu çimlenme oram, çim borusu uzunluğu.