Grafen tabanlı malzemelerin insan mezenkimal kök hücreleri nöronlara farklılaştırma potansiyeli

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Biyoteknoloji Enstitüsü, Biyoteknoloji Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DÖNDÜ TUĞÇE ŞAHİN

Danışman: AÇELYA YILMAZER AKTUNA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Grafen; mekanik özellikleri, elektrik iletkenliği, yüzey alanı, kimyasal kararlılığı gibi olağanüstü birçok özelliğinin keşfi ile son zamanlarda bilim camiasında büyük ilgi gören bir malzeme olmuştur. Elektronikten biyomedikale, rejeneratif tıptan biyosensörlere çalışma alanı çok geniş olan grafenin henüz anlaşılamayan biyolojik özellikleri mevcut olduğu için araştırılmaya devam edilmesi gerekmektedir. Rejeneratif özelliği çok kısıtlı olan nörodejeneratif hastalıkların tedavisinde grafen tabanlı malzemelerin tasarımı büyük umut vaat etmektedir. Canlı sistemlerde güvenle kullanılabilmesi için materyalin sitotoksik özelliğe sahip olmaması ve biyouyumluluğu araştırmalarda önemli kriterler arasındadır. Bu tez çalışmasında insan adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerin (hASC) farklı derişimlerdeki grafen türevi olan grafen nanoşeritler (GNR) ve grafen oksit (GO) ile muamelesi sonucunda nöral hücrelere farklılaşma potansiyeli incelenmiştir. İn vitro koşullarda iki boyutlu (2D) kültür ortamında yetiştirilen hASC için 3 farklı besiyeri kullanılmıştır. Sonuç olarak, seçilen grafen tabanlı malzemelerin (GNR-PEO ve sGO) farklı derişim ve besiyerlerinde kültüre edilmesi hASC'nin nöral hücrelere farklılaşması üzerinde etkisi olmuştur. Hücrelerde zaman çizelgesinin belirli noktalarında nöral hücrelerin erken evrelerindeki belirteçleri ifade olmuştur. Elde edilen analizler sonucu iki malzeme arasından sGO daha başarılı olmuştur. Yapılan bu tez çalışması, in vivo çalışmalar ve sinir hasarlarının tedavisinde yeni yaklaşımlar geliştirebilmek açısından büyük önem taşımaktadır.