Buddhist Türk çevresi eserlerinde metafor

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAĞFİRET KEMAL

Danışman: Fatma Sema Özönder

Özet:

Özet Kemal, Mağfiret, Buddhist Türk Çevresi Eserlerinde Metafor, Doktora Tezi, Danışman: Prof.Dr. F.Sema Barutçu Özönder. Ankara University. Çalışmamızın konusunu Buddhist Türk literatüründeki metaforlar oluşturmaktadır. Konu Buddhist kültür modellerinin idrâk anlam bilimi teorileri ışığında incelenmesine yoğunlaştırılmıştır. Çalışma girişle birlikte diğer beş bölümden oluşmaktadır. Giriş örneklerin yazı çevirisinde kullandığımız yazı çevirim sistemi, tezde tarama yaptığımız yayımlanmış Buddhist Türkçe eserler, Eski Türkçe ve Buddhizmle ilgili sözlükler, bazı çalışmalar, kısaltmalar ve işaretlerlerden oluşmaktadır. İlk bölümde, modern metafor teorisi ile ilgili bilgiler verilmiştir. Bu bölümde yine, konumuzla ilgili olarak metaforların kültür esası ve metafor çevirisi ile ilgili genel bilgiler de yer almaktadır. İkinci Bölüm, Buddhizm ile ilgili genel bilgileri ve Türk Buddhist literatürünün kısa tanıtımını içermektedir. Bu bölüm Türk Buddhist kültür çevresine bağlı olarak Buddhist metaforlarının daha iyi anlaşılması bakımından önemlidir. Üçüncü Bölümde, Buddhist metaforların yorumlanması ile ilgili olarak ele aldığımız Buddhist kültür çevresi metaforlarının meydana gelmesinde rol alan imaj şemaların idrâk açısından değerlendirilmesi ve Türk Buddhist çevresi metaforlarının meydana gelme sebepleri, dilbilim özellikleri ve çeviri metaforlar ile ilgili örnekler incelenmiştir. Dördüncü Bölümde Türkçe Buddhist metinlerde görülen metaforların Lakoff- Johnson sınıflandırmasına göre iç yapılan ve kavram kategorilerine göre türleri üzerinde durulmuştur. Beşinci Bölüm temel Buddhist kavramlar odaklıdır, bu bölümde bu kavramlar etrafında oluşan metaforlar incelenmiştir. Sonda, Buddhist metaforlar dizini ve metaforlarla ilgili dil bilim kavramları sözlüğü ve kaynaklar yer almaktadır.