Türkiye'deki ticari bankaların 2019-2021 dönemi etkinliklerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NOOR AYOOB SALAHALDEEN

Danışman: Fazıl Gökgöz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bankacılık sektörü Türkiye ekonomisi için çok önemlidir. Türkiye'de hem mevduat büyüklüğü hem de istihdam rakamları açısından en önemli sektörlerden biridir. Bu bağlamda bankaların kaynaklarını ne ölçüde verimli kullandıklarının ortaya konulması gerektiğinden değerlendirilmesi oldukça önemlidir. Bu çalışmada Türkiye'de faaliyet gösteren 17 mevduat bankasının 2019-2021 yıllarına ait 3 yıllık veri kümesine veri zarflama analizi uygulanarak etkinlikleri incelenmiştir. 2019-2020 dönemi verileri Türkiye Bankalar Birliği (TBB) yıllık istatistiki raporlarından, 2021 verileri Kamuoyu Aydınlatma Platformu'nun (KAP) resmi sitesinden elde edilmiştir. Elde edilen verilere süper etkinlik veri zarflama analizi uygulanmıştır. Girdi değişkenleri olarak bankaların; toplam personel gideri, faiz gideri, idari gider ve faiz dışı gider, çıktı değişkenleri olarak faiz geliri ve faiz dışı gelir alınmıştır. Analiz dönemi boyunca ortalama etkinlik seviyesi 0.98-0.96 aralığında gerçekleştirilmiştir. Ortalama etkinlik seviyesinin genel anlamda etkinlik seviyesine çok yakın olduğu gözlenmiştir. Bu durum bankaların etkin çalıştığını yanı kaynaklarını etkin kullandığını ancak geliştirmek için fazla fırsatları olmadığını göstermektedir. Ayrıca aktif karlılığı ve özkaynak karlılığı oranları analiz dönemi boyunca birbirine paralel performans izlerken 2020 yılında azalıp 2021 yılında tekrar toparlanma gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Banka Etkinliği, Türk Bankaları, Veri Zarflama Analizi