Ankara Üniveritesi Tıp Fakültesi hastaneleri çalışanlarının covıd-19 aşılarına karşı tutum ve davranışları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE ÇEK
Danışman: Ayşe Gülsen Ceyhun Peker
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş Sağlık çalışanları aşıların toplumda yaygınlaştırılmasında, bireylerin aşı olma veya olmama kararında büyük rol oynamaktadır. Ek olarak, sağlık çalışanları COVID-19 için aşılanması bir öncelik teşkil etmektedir. Sağlık çalışanlarının aşılara karşı tutum ve davranışları aşı kabul oranlarını etkilemektedir. Bu çalışmada Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi çalışanlarının COVID-19 aşılarına karşı tutum ve davranışlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem Bu çalışma 115 akademik ve 115 idari personel ile gerçekleştirildi. Katılımcıların bilgileri yüz yüze bir anket ile elde edildi. Anketin oluşturulmasında literatürden sağlanan veriler kullanıldı. Anket içerisinde demografik özellikler (yaş, cinsiyet, medeni durum, gelir düzeyi, kronik hastalık varlığı), COVID-19 aşı durumu, COVID-19 algısı ile ilişkili sorular, aşı reddi öyküsü ve COVID-19 aşı reddi nedenleri yer almaktaydı. Katılımcıların aşıya karşı tutum ve davranışları COVID-19 Aşısına Yönelik Tutumlar Ölçeği ile değerlendirildi. Bulgular Çalışmaya dahil edilen 230 katılımcının median yaşı 39 yıl (19-58 yıl) idi. Katılımcıların %60,4'ü kadın, %39,6'sı erkekti. Çalışanların %35,2'si daha önce grip aşısı, %76,1'i ise daha önce pnömokok aşısı olmamıştı. Katılımcıların %3,9'unda aşı reddi öyküsü mevcuttu. Çalışanların %86,1'i COVID-19 için tam doz aşılıydı (en az 3 doz aşı). Bu oran akademik personellerde %94,8, idari personellerde ise %77,4 idi (p<0,001). Akademik personellerde aşı reddi öyküsü, idari personellere kıyasla daha azdı (p=0,018). Akademik personellerde (p<0,001), eğitim seviyesi (p<0,001), gelir seviyesi yüksek olanlarda (p<0,001), daha önce grip aşısı olanlarda (p=0,009), COVID-19'a yakalanma korkusu olanlarda (p<0.001), COVID-19 aşıları tam olanlarda (p<0,001) COVID-19 aşılarına karşı olumlu tutumu daha yüksekti. Katılımcıların aşıya karşı olumlu tutumları artış gösterdikçe, COVID-19 aşı dozu artış göstermekteydi (p<0,001). COVID-19 aşı reddinde en önemli nedenler sırasıyla aşının yan etkilerinden korkma (%62,5), aşılar yeni olduğu için güvenilir olmaması (%46,9) ve aşıyı üreten firmalara güvenmemek (%28,1) idi. Sonuç Akademik personellerin aşıya karşı tutum ve davranışları sıklıkla olumlu düzeyde iken, idari personeller aşı kabulü açısından desteklenmelidir. Bu doğrultuda, sağlık çalışanları için ilave eğitim programlarına ihtiyaç vardır. COVID-19 aşılarına karşı olumlu tutumun arttırılması ile sağlık çalışanlarında aşı kabul oranları artırılabilir. Anahtar kelimeler: COVID-19 aşılarına yönelik tutum, Aşı kabulü, Aşı reddi, Sağlık çalışanları