Türkiye'de bankacılık sektöründe dijital yeterlilik eğitimine yönelik bir inceleme


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, BİLGİSAYAR VE ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEHRA KOCABAŞ

Danışman: Hayriye Tuğba Öztürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, dijitalleşmenin iş yerlerinde yarattığı dönüşüm bağlamında, dünya genelinde bankacılık sektöründe çalışanların sahip olması gereken dijital yeterlilikleri belirlemeyi ve Türkiye'deki banka çalışanlarının dijital öğrenme durumlarını incelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla, dünya genelindeki dijital yeterliliklerin belirlenmesi için belge taraması yöntemi kullanılarak 34 belge analiz edilmiştir. Türkiye'deki banka çalışanlarının dijital öğrenme yeterliliklerinin incelenmesi için ise nitel araştırma yöntemi kapsamında 15 katılımcıyla yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Katılımcılar, Türkiye'deki farklı bankalarda çeşitli pozisyonlarda görev yapan uzmanlar ve eğitim sorumlularından oluşmaktadır. Görüşmeler, bankacıların sahip olması beklenilen dijital yeterlilikler, bu konudaki eğitimlerin içeriği, sıklığı, yöntemi ve kullanılan eğitim ortamlarını araştırmaya yönelik olarak yürütülmüştür. Araştırma bulgularına göre, dünya genelinde yapılan incelemeler, bankacılık sektörünün dijitalleşme sürecinde en fazla yatırım yaptığı alanların Finansal Teknoloji (Financial Technology-Fintech), Dijital Bankacılık, Yapay Zeka ve Robotik Çözümler, Blok Zinciri ve Dağıtılmış Defter Teknolojileri olduğunu göstermektedir. Ayrıca, bu bilgilerin edinimi için işe koşulan öğrenme ortamlarında hibrit yaklaşımın benimsendiği belirlenmiştir. Türkiye'de gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda da dünya genelindeki bu eğilimlerle paralellik gösteren bulgular edinilmiş olup, çalışanlar için yapay zeka ve finansal teknoloji gibi dijital yeterliliklerin önemine vurgu yapılmıştır. Bankaların eğitim programlarının, çalışanların hem teknik hem de kişisel gelişimine yönelik olarak tasarlandığı görülmüştür. Öğrenme ortamları açısından bakıldığında, MOOCs tabanlı platformlardan, hem kurum içi hem de kurum dışı eğitimlerden tüm banka çalışanlarının yararlandığı tespit edilmiştir. Hem Türkiye'de hem de dünyada, etkin öğretim yöntemlerinin kullanıldığı bulgulanmıştır. Sonuç olarak, bu çalışma, dijital öğrenme becerilerinin edinimine ilişkin önemli bulgular ortaya koymakta ve dijitalleşen iş dünyasında yeni stratejilerin belirlenmesine ışık tutabilecek sonuçları sunmaktadır.