Gelir vergisi sistemi çerçevesinde yatay eşitlik kavramı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, KAMU HUKUKU ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULLAH ÇAVDAR

Danışman: CENKER GÖKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Modern devletlerin tamamında hükûmetler kamu hizmeti sunmaktadır. Kamu hizmetinin finansmanı olarak kullanılan kaynakların başında vergi gelirleri gelmektedir. Vergilerin toplanması hususu ise birtakım kurallara bağlanmıştır. Söz konusu kuralların kaynağı hukuk devletlerinde anayasalardır. Bu bağlamda, çalışmanın konusunu teşkil eden vergilendirmede eşitlik ilkesi Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın bir gereğidir. 1982 Anayasası'nın 10. maddesinde yer alan eşitlik ilkesinin vergilendirme alanına yansımasını yine 1982 Anayasası'nın 73. maddesinin 1. fıkrasında ifade edilen malî güce göre vergilendirme ilkesinde görmek mümkündür. Söz konusu iki ilke birlikte değerlendirildiğinde ortaya şu sonuç çıkmaktadır: vergi yükünün mükellefler arasında adil ve dengeli dağılımının sağlanması için mükellefler malî güçlerine göre vergilendirilmelidir. Teorik anlamda eşitlik ilkesi ancak bu şekilde sağlanabilir. Çalışmada Türk Vergi Sisteminde yer alan 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ele alınmış, teori ile pratik arasındaki ilişki yatay eşitlik ilkesi açısından irdelenmiştir. Bu çerçevede yatay eşitliğin hayata geçirilmesinde vergi kolaylıklarının rolüne değinilmiş ve vergi kolaylıklarının eşitliğe ulaşmada doğru ölçütler olup olmadığı incelenmiştir.