Sınıf III ortognatı̇k cerrahı̇ vakalarında kas aktı̇vı̇telerı̇nı̇n, elastı̇sı̇tesı̇nı̇n ve boyutsal değı̇şı̇mlerı̇nı̇n uzun dönem sonuçlarının değerlendı̇rı̇lmesı̇

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ORTODONTİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE MÜFTÜOĞLU

Danışman: TÜLİN UFUK TOYGAR MEMİKOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sınıf III Ortognatik Cerrahi Vakalarında Kas Aktivitelerinin, Elastisitesinin ve Boyutsal Değişimlerinin Uzun Dönem Sonuçlarının Değerlendirilmesi Bu araştırmanın amacı; iskeletsel ve dental sınıf III yapıdaki bireylerde ortognatik cerrahi operasyonu sonrası çiğneme fonksiyonunda görevli primer (M. Masseter ve M. Temporalis Anterior) ve sekonder (M. Digastricus Anterior ve M. Geniohyoideus) kasların elektromiyografi, ultrasonografi ve ultrasonografik elastografi yöntemleri ile değerlendirilmesi, uzun dönem takibinin yapılması ve kontrol grubuyla karşılaştırılmasıdır. Araştırma grubuna, ortodontik tedavi ve ortognatik cerrahi operasyon ile tedavi edilmesi planlanan 29 dental ve iskeletsel sınıf III (SNA°: 80,3 ± 3,1; SNB°: 84,1 ± 3,7; ANB°: -3,8 ± 2,6) birey dahil edilmiştir. Kontrol grubuna ise 20 dental sınıf I birey dahil edilmiştir. Araştırma grubundan ortognatik cerrahi operasyon öncesi (T1), operasyondan 3 ay sonra (T2), operasyondan 12 ay sonra (T3) ve kontrol grubundan elektromiyografik, ultrasonografik ve ultrasonografik elastografi kayıtları alınmıştır. Tüm kayıtlar bireyler istirahat pozisyonunda ve maksimum diş sıkma esnasında iken tekrarlanmıştır. M. Temporalis Anterior, M. Masseter ve M. Digastricus Anterior' un elektromiyografik aktivite değerlendirilmesi, M. Masseter, M. Digastricus Anterior ve M. Geniohyoideus' a ait ultrasonografik boyutsal incelemeler ve ultrasonografik elastografi ile sertlik incelemeleri yapılmıştır. İncelemeler sonucu yapılan ölçümler IBM SPSS 21.0 paket programı ile değerlendirilmiştir. M. Masseter' in maksimum diş sıkma sırasında alınan elektromiyografik aktivitesi cerrahi operasyondan 12 ay sonra yapılan ölçümde anlamlı artış göstermiştir; ancak kontrol grubu değerlerine ulaşamamıştır. M. Masseter' in cerrahi operasyon sonrası (T3) ultrasonografik boyutsal değişimlerine bakıldığında ise cerrahi operasyon öncesi (T1) döneme göre minimal seviyede anlamlı olmayan değişimlerin yaşandığı ve kontrol grubu değerlerine ulaşamadığı görülmüştür. M. Digastricus Anterior ve M. Geniohyoideus' un ultrasonografik kesitsel alan ölçümlerinde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmemiştir. M. Masseter, M. Digastricus Anterior ve M. Geniohyoideus' un istirahat pozisyonunda ve maksimum diş sıkma sırasında operasyon sonrası görülen kas sertliğindeki artışın T3 döneminde de devam ettiği görülmüştür. Tüm dönemler arası değerlendirmelere bakıldığında çeşitli farklılıklara rastlanmıştır. Bu araştırmadaki sonuçlar değerlendirildiğinde, ortognatik cerrahi operasyon sonrası kasların aktivite ve boyutsal değişimlerinde iyileşme gözlense de bireylerin yeni stomatognatik sisteme adaptasyonu için ilave uygulamalar ile interdisipliner çalışmaların ve daha uzun süreli takibin yapılması gerektiği sonucuna varılabilir. Anahtar kelimeler: Elektromiyografi, İskeletsel Sınıf III, Ortognatik Cerrahi, Ultrasonografi, Ultrasonografik Elastografi