Pnömoni hastalarında, CRP, prokalsitonin ve laktat ölçümünün prognostik değerinin, sık kullanılan skorlama sistemleri ile karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİMET GÜLEN
Danışman: MÜGE GÜNALP ENEYLİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Pnömoni hastalarında hastalığın ciddiyetini ve prognozu belirlemek amacıyla oluşturulmuş, farklı skorlama sistemleri mevcuttur. Ancak hiçbir skorlama sisiteminin sensitivite ve spesivitesi %100 değildir. Bu çalışmada amaçlanan, farklı demografik özellikler, etyolojiler ve ko-morbiditelere göre, CRP, laktat ve prokalsitonin değerlerinin, prognozu saptamada sık kullanılan skorlama sistemlerine göre etkinliklerini belirlemek ve hastaların tedavisini düzenlemedeki faydasını saptamaktır. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisi'ne 1 Aralık 2015 ile 31 Mayıs 2016 tarihleri arasında başvuran, pnömoni tanısı alan 144 hastanın vital bulguları, kan tetkikleri ve kan gazı analizinin sonuçları değerlendirmeye alınmıştır. Hastaların tedavileri kılavuzların önerdiği şekilde düzenlenmiştir. Çalışmanın sonlanım noktaları hastane ve yoğun bakım ünitesine yatış ihtiyacı ile 28 günlük mortalite olarak belirlenmiştir. Çalışma kapsamında hastaların tanı ve tedavisini yönlendirilecek herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Çalışmaya dahil edilen hastaların kadın-erkek dağılımı dengelidir ve yaş ortalaması 71±20 olarak saptanmıştır. Tüm hastaların en az bir kronik hastalığı bulunmaktadır ancak bu hastalıkların mortalite ile direk ilişkisi saptanmamıştır. Hastaların başvuru anındaki vital bulguları açısından yaşayan ve ölen hastalar arasında anlamlı fark bulunmazken, konfüzyon mortalite ile ilişkili bulunmuştur. Hastaların CRP, prokalsitonin, laktat ve WBC değerleri arasında mortalite ile istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmazken, hipoalbuminemi (p=0,092) ve üremi (0,018) değerlerinde korelasyon saptanmıştır. Skorlama sistemlerine bakıldığında; en sık kullanılan CURB-65'in ayaktan takip olacak hastaları ayırt etme gücü yetersiz kalırken (p=0,179); PSI'ın ayaktan takip edilecek hastaları saptamada (p=0,009), SMART-COP'un ise yoğun bakım ihtiyacı olabilecek hastaları saptamada (p=0,007) oldukça başarılı olduğu görülmüştür. Araştırılan tüm parametreler ve skorlar arasında hem ayaktan takip olacak hastaları hem de yoğun bakım ihtiyacı olacak hastaları saptamada, klinisyenin öngörüsü, en güvenilir sonucu vermektedir. (p<0,001) Çalışmamızda hasta sayısı yetersizliği sebebiyle çoklu analizler yapılamamış olup bu en önemli kısıtlılığı oluşturmaktadır. İlerde yapılacak yüksek hasta sayılı araştırmalar ışığında biyokimyasal belirteçlerin farklı demografik gruplardaki tanısal ve prognostik değeri daha net ortaya konabilir ve daha güçlü skorlama sistemleri oluşturulabilir.