Yeni bazı benzimidazol türevi bileşiklerin sentez, yapı aydınlatılması ve biyolojik aktiviteleri üzerinde çalışmalar
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMASÖTİK KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2007
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TULUĞ KİPER
Danışman: MERAL TUNÇBİLEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada 31 adet orjinal bileşik (3, 5, 8, 9, 12-14, 18-41) 3 ayrı bölümde toplam 15 reaksiyon basamağı kullanılarak sentezlenmiştir: 1) 1-Siklopentilbenzimidazol türevlerinin (3, 5) sentezi: 2,5-dikloronitrobenzenden hareketle 4-kloro-N-siklopentil-2-nitroanilin (1)'in Zn/NaOH ile redüksiyonu ve HCOOH ile siklizasyonu sonucu bileşik 3 elde edilmiştir. 5,6-Dikloro türevi olan bileşik 5'in sentezi; 4,5-dikloro-o-fenilendiamin'in HCOOH ile halka siklizasyonu (4) ve siklopentil bromür ile 1. konumdan alkilasyonu ile yapılmıştır. 2) 2-(Amino-,izopropilamino-,bromo-,kloro-)1-siklopentilbenzimidazol türevlerinin (8, 9, 12, 13, 14) sentezi: Bu bölümde 3 farklı sentez basamağı ile bileşiklere ulaşılmıştır. İlk aşamada 4,5-dikloro-o-fenilendiamin ve bileşik 2'nin CNBr ile siklizasyonu sonucu 2-aminobenzimidazol türevleri (10, 14) elde edilmiş ve bileşik 10'un siklopentilbromür ile alkilasyonu bileşik 13'ü vermiştir. İkinci aşamada, 2-amino benzimidazol (10)'den hareketle Sandmeyer reaksiyonu ile 2-bromobenzimidazol türevi (12) sentezlenmiştir. Daha sonra siklopentilbromür ile alkilasyonu yapılmıştır. Üçüncü aşamada ise, 2-izopropilamino benzimidazol (9) türevi, 4,5-dikloro-o-fenilendiaminin üre ile halka siklizasyonu sonucu benzimidazolon (6) sentezi ve POCl3 ile klorlanması siklopentilbromür ile alkilasyonu, bunu takiben izopropilamin ile sübstitüsyonuyla elde edilmiştir. 3) 2-Aril-1-siklopentilbenzimidazol türevlerinin (18-41) sentezi: Bu bileşikleri sentezlemek üzere 1,2,4-trikloro-5-nitrobenzen, siklopentilamin ile reaksiyona tabi tutularak 4,5-dikloro-N-siklopentil-2-nitroanilin (15) elde edilmiştir. Bu başlangıç maddesinin Zn/NaOH ile EtOH içinde redüksiyonu 2 farklı ürün (16, 17) vermiştir. 2-(sübstitüe aril) benzimidazol türevlerine ulaşmak için daha önce hazırlanan benzaldehit sodyumbisülfit tuzları DMF içinde redüksiyon ara ürünleri (2, 16, 17) ve 5,6-dikloro-o-fenilendiamin ile reaksiyona sokularak benzimidazol halka siklizasyonu gerçekleştirilmiştir. Sentezlenen türevlerin saflık kontrolleri, erime noktası, İTK ile yapıldıktan sonra yapıları elementel analiz, 1H-NMR ve Mass (ESI+) spektral verileriyle kanıtlanmıştır. Sentezi yapılan bileşiklerin S. aureus ATCC 25923, MRSA standart ATCC 43300, MRSA izolat, E. coli ATCC 23556, B. subtilis ATCC 6633, C. albicans ATTC 10231'e karşı in vitro antimikrobiyal etkileri Makrodilüsyon Broth yöntemi kullanılarak test edilmiştir. Bu bileşiklerden 8, 12, 13, 24, 25 ve 35 S. aureus'a karşı 3.12?g/ml MİK değeri ile önemli aktivite göstermiştir. Aynı türevler, MRSA standart ve MRSA izolat'a karşı ampisilin ve sultamisilinden daha aktif bulunurken, bileşik 8, 12, 13 ve 35 siprofloksasine eşdeğer aktivite (6.25 ?g/ml) gösterirmiş, bileşik 24 ve 25 (3.12 ?g/ml) siprofloksasinden daha etkili bulunmuştur. Ayrıca bileşiklerin anti-HBV aktiviteleri lamuvidin ile karşılaştırmalı olarak test edilmiş ancak aktivite gözlenememiştir. Anahtar Kelimeler: 1-Siklopentilbenzimidazol, 2-Sübstitüearilbenzimidazol türevleri, sentez ve yapı aydınlatılması, antibakteriyel etki, MRSA, anti-HBV etki.