Dizi sektöründe özerklik sorunu: Bourdıeu'cu bir yaklaşım
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, RADYO TELEVİZYON VE SİNEMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİLEK EVİRGEN
Danışman: Sevgi Can Yağcı Aksel
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye'de dizi alanı, 2000'li yıllardan itibaren sahip olduğu üretim hacmi, ulaştığı izleyici kitlesi, etkinlik gösterdiği ulusal ve ulus aşırı pazarları, ülke ekonomisine sağladığı katma değer bakımından Türkiye'nin öne çıkan sektörlerinden biridir. Üretim hacminin artması ve çeşitlenmesi, yan sanayisinin oluşması, dernek ve mesleki kuruluşlarının etkinleşmesi, organizayon ve iş bölümünün kurumsallaşması gibi özellikleriyle kendi kurallarını, Bourdieu'nun deyimiyle doxalarını yaratan sektör, bir alan görünümüne 2000'li yıllarda ulaşmıştır. Yaratıcı endüstrilerin en çok katma değer yaratan sektörlerinden biri olan dizi alanı, dijital ve geleneksel yayın mecralarında çeşitlenen ürünleriyle öne çıkmakta, toplumsal alan ile kurduğu ilişki her geçen gün güçlenmektedir. Bu nedenle alanın kamusal değer üretimindeki rolünün araştırılması önem kazanmaktadır. Bu çalışma, Türkiye'de dizi alanının ticari üretim pratiklerine odaklanmaktadır. Alanın özgün yapısal dinamiklerini ve bu dinamiklerde işleyen mücadelelerini açığa çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu sayede kültürel üretim alanı olarak önemi her geçen gün artan Türkiye'de dizi alanının özerklik potansiyelini açığa çıkarmak mümkün hale gelmektedir. Özerkliğin izleri alanda sembolik üretimi yürüten faillere odaklanılarak sürülmektedir. Çalışmanın kuramsal ve metodolojik zemini Pierre Bourdieu'nun alan teorisine dayanmaktadır. Bourdieu'nun alan teorisi, dizi alanına yapı-fail ilişkiselliğinde odaklanmayı mümkün kılmakta ve ticari üretim dinamikleri ile yapılanan alanda devam eden özerklik mücadelelerini, bu mücadelelerde yapı ile yapılanan failin rolünü tanımlamayı da olanaklı hale getirmektedir. Çalışma, dizi alanındaki özerklik dinamiklerine makro ve mikro ölçekte bütünlüklü bir yaklaşım sunarak önem kazanmaktadır.