Tip 1 diyabetli çocuk ve adolesanlarda karbonhidrat sayımı yönteminin metabolik kontrol ve yaşam kalitesi ile ilişkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BESLENME VE DİYETETİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERYEM BERFİN CENGİZHAN

Danışman: NURCAN YABANCI AYHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tip 1 diyabet çocukluk çağı ve adolesan dönemde en yaygın görülen kronik hastalıktır. Diyabet tedavisinin temelini insülin, beslenme ve egzersiz oluşturmaktadır. Bu araştırma bir öğün planlama yöntemi olan karbonhidrat sayımının, Tip 1 diyabetlilerde metabolik kontrol ve yaşam kalitesi ile ilişkisini değerlendirmek amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Çalışma; Ocak-Temmuz 2018 tarihleri arasında Sağlık Bakanlığı Üniversitesi İzmir Dr. Behçet Uz Çocukları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Pediatrik Endokrinoloji Polikliniği'ne başvuran 10-18 yaşları arasında 33 erkek ve 33 kız olmak üzere 66 Tip 1 diyabetli çocuk ve adolesan ile yürütülmüştür. Araştırmada bireylerin diyabet ile ilgili bilgileri, beslenme alışkanlıkları, fiziksel aktivite durumları, antropometrik ölçümleri, biyokimyasal bulguları, 24 saatlik hatırlatma yöntemi ile besin tüketim kaydı ve yaşam kaliteleri değerlendirilmiştir. Erkeklerde yaş ortalaması 14,0±2,4 yıl, kızlarda ise 13,9±2,8 yıldır. Çocuk ve adolesanların 36'sı (%55,5) değişim sistemi uygularken, 30'u (%45,5) karbonhidrat sayımı yapmaktadır. Enerji ve protein gereksinimini karşılama yüzdesi karbonhidrat sayımı yapan grupta, değişim sistemi uygulayan gruba göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p 0,05). Ebeveyn sonuçlarına göre ise karbonhidrat sayımı yapan çocuk ve adolesanların yaşam kalitesi puanları değişim sistemi uygulayanlara göre daha yüksek saptanmış bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Sonuç olarak Tip 1 diyabetli çocuklarda ve adolesanlarda karbonhidrat sayımı yöntemi metabolik kontrol ve yaşam kalitesi ile ilişkili bulunmuştur. Tip 1 diyabetli bireylere diyetisyen tarafından karbonhidrat sayımı eğitimi verilmesi ve bu çocuk ve adolesanların düzenli olarak takibi hem metabolik kontrolü hem de yaşam kalitelerini artıracaktır.