Kemalizm yolunda öncü bir gençlik dergisi: Yücel (1935-1956)
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUNCAY YILDIRIM
Danışman: SEDEF BULUT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yücel, aylık olarak yayınlanan bir fikir, sanat ve kültür dergisidir. İlk sayısı, 23 Şubat 1935'te İstanbul'da, son sayısı Ağustos 1956'da Ankara'da yayınlanmıştır. Derginin ilk sayısı, Muhtar Fehmi Enata'nın yönetici ve sahipliğinde bir grup İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencisi tarafından çıkarılmıştır. Yücel, 1935-1956 yılları arasında toplam 163 sayı yayınlamıştır. Derginin geniş bir konu yelpazesi ve oldukça farklı görüşlere sahip yazıcı kadrosu mevcuttur. Dergide, edebiyat (şiir, hikâye, masal, roman vs.), sanat ve güzel sanatlar, tarih, dil, eğitim ve öğretim yazıları, Türkçülük, psikoloji, felsefe, sosyoloji, ekonomi, halkın günlük yaşam ile ilgili sorunları, tarım, turizm, halkevleri faaliyetleri, kitap tanıtımı, bibliyografya, dünya olaylarıyla ilgili pek çok sayıda yazılar ve makaleler yer almaktadır. Yazar kadrosu, değindiği konulara paralel olarak zaman içerisinde değişim göstermiştir. Binin üzerinde yazar yazılarıyla dergiye çeşitli konularda katkılar sunmuştur. Derginin; Atatürk'ün inkılâplarına açık destek vermesi, hümanizma aracılığı ile Kemalizm ideolojisini topluma yerleştirme gayreti, dil, tarih ve folklor yazılarıyla ulusal değerler oluşturma çabası, Cumhuriyet'in inşa etmek istediği toplumsal temelleri sağlamlaştırmaya yönelik çalışması, toplumu modernleşme ve batılılaşma doğrultusunda dönüştürme işlevi ve dönemin Türk siyasetine yön vermesi gibi önemli katkıları mevcuttur. Bu çalışma giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş kısmında; basın, dergicilik, çağdaşlaşma ve batılılaşma ile ilgili bilgiler verilerek çalışmanın yöntemi ve amacı belirtilmiş ve ayrıca yararlanılan temel kaynaklar ve Yücel ile ilgili önceki araştırmalar değerlendirilmiştir. İlk bölümde; Yücel 'in kurulması, yayın politikası, yazar kadrosu, derginin teknik analizi, gençliğe bakışı, kırılma anları, kendisi hakkında olumlu ve olumsuz görüşleri içeren yazılar "Yücel Dergisi" başlığı ile ele alınmıştır. İkinci bölümde; derginin büyük bir bölümünü teşkil eden edebiyat, sanat ve kültür ağırlıklı konulara değinilmiş ve bu döneme etkileri ve hedefleri incelenerek derginin ulaşmak istediği amaçlar ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu bölüm "Yücel Dergisi'nin İçeriği ve Hedefleri" başlığı ile incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise; Kemalizm ekseninde toplumsal değişim ve dönüşüme etkisi olan derginin ana temalı konuları analiz edilerek Modernleşme ve Batılılaşmaya olan katkılar "Yücel Dergisi'nde Kemalizm'e İdeoloji Oluşturma Çabaları" başlığı ile ele alınmıştır. Bu araştırmanın amacı; yayınlandığı döneme damgasını vuran bu dergiyi her yönüyle inceleyip analiz ederek, savunduğu fikir ve ilkeleri ortaya koymak ve o dönem Türkiye'sini dergi içeriği ile izleyerek gelecek nesillere ışık tutmaktır. Anahtar Kelimeler: Atatürk, Yücel, Dergi, Gençlik, Folklor, Hümanizma, Basın.