MASTİTİSLİ İNEK SÜTLERİNDEN İZOLE EDİLEN STAPHYLOCOCCUS AUREUS SUŞLARINA KARŞI BAZI BİTKİSEL EKSTRAKTLARIN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMAKOLOJİ VE TOKSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: REZA EBRAHIMI HARIRY
Eş Danışman: Gülçin Akca
Danışman: Ayhan Filazi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Staphylococcus aureus (S. aureus), yüzeyel cilt enfeksiyonlarından sistemik hastalıklara kadar çok sayıda enfeksiyona neden olan dikkate değer bir patojendir. S. aureus'un antibiyotik direnci geliştirmesi ile hayvanlarda ve insanlarda stafilokok enfeksiyonlarında yeni, etkili ve güvenli alternatif tedavi seçeneklerinin bulunması büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmada, öncelikle Ankara-Türkiye'de bulunan subklinik mastitisli ineklerden 150 çiğ süt örneği toplanmış ve S. aureus (MSSA ve MRSA suşları) oluşumu açısından araştırılmış, ardından ekstrakte edilen iki bitkinin (Rosmarinus officinalis ve Thymus vulgaris) kimyasal bileşimi ve antibakteriyel etkileri araştırılmıştır. Büyükbaş çiğ süt örneklerinde S. aureus oluşumu %17,33 idi. Daha sonra izolatların genel olarak kullanılan dokuz antibiyotiğe ve iki bitki özütüne karşı duyarlılıkları disk difüzyon testi kullanılarak test edildi. Tüm MSSA izolatları sefoksitin, seftiofur, penisilin G ve enrofloksasine tamamen duyarlıydı. Ancak metisilin, streptomisin, tilosin ve sülfametoksazol-trimetoprim için direnç tespit edilmemiştir. En yüksek antibakteriyel direnç sırasıyla %40 (orta direnç) ve %15 (tam direnç) ile oksitetrasiklin için kaydedildi. MRSA izolatları metisilin ve penisiline tamamen dirençliydi. Bununla birlikte, bazı MRSA izolatları bazı antibiyotiklere duyarlıydı. Sülfametoksazol-trimetoprim %83,4 ile en etkili antibiyotikti. Rosmarinus officinalis ve Thymus vulgaris'in S. aureus izolatlarına karşı antimikrobiyal aktiviteleri, minimum inhibitor konsantrasyon (MİK) ve minimum bakterisidal konsantrasyon (MBK) kullanılarak değerlendirildi. Bulgular, R. officinalis ve T. vulgaris'in MSSA ve MRSA suşu üzerinde güçlü antibakteriyel etkileri olduğunu gösterdi. Bu bitkilerin S. aureus izolatlarına karşı etkinliği, süt ürünlerinde ve insan sağlığında alternatif tedavi için antibakteriyel bir ajan olarak uygulanabilirliğini göstermekte ve bu alanda daha fazla araştırmayı motive etmektedir.