Hepatit B enfeksiyonuna bağlı sirotik hastalarda uzun süreli oral antiviral ajan kullanımının hastalık seyrine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜNER KILIÇ
Danışman: RAMAZAN İDİLMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, klinik pratikte hepatit B virus (HBV) enfeksiyonuna bağlı sirotik hastalarda uzun dönem lamivudin (LAM), entecavir (ETV) ve tenofovir (TDF) kullanımının hastalık seyrine olan etkisini değerlendirmektir. Method: Bu çalışma tek merkezli retro/prospektif bir çalışmadır. Toplam 120 siroz (ortanca yaş: 57 yıl, erkek/kadın: 96/24) hastası çalışmaya alındı. Birincil sonlanım olarak antiviral tedavi altında viral baskılanma (HBV DNA < 20 IU/ml), ikincil olarak da antiviral tedavi altında hastalık seyrinde gelişecek dekompansazyon bulguları (assit, varis kanaması, ensefalopati, hepatosellüler kanser [HSK] gelişimi) alındı. Sonuç: Çalışmaya alınan 120 hastanın 31'i LAM, 35'i ETV ve 54'ü TDF almaktaydı. Ortanca takip süresi 50.1 ay. Ortanca başlangıç serum ALT ve HBV-DNA değerleri sırasıyla 43.5 U/L ve 6.04 log 10 IU/ml idi. Hastaların %18'i HBeAg pozitif idi. Tanı anında ortanca MELD skoru 8 idi, hastaların %14'ünde assit bulunmaktaydı. Takipte LAM, ETV, TDF tedavisi altında HBV DNA negatifleşme oranı sırasıyla, 6. ayda %54, %54, %51, 12. ayda %56, %66, %64, 18. ayda %56, %79, %75, 24. ayda %41 %74, %76 saptandı. LAM tedavisi alan hastaların 16'sında takipte LAM direnci gelişti. Kümülatif LAM direnci gelişme oranı 1. yılda %17, 5. yılda %56 saptandı. HBeAg pozitif 8 hastada (%36) e-antijen kaybı oluştu. Antiviral tedavi altında toplam 15 hasta (%13) dekompanse oldu. 10 hastada (%8) HSK (2 LAM, 3 ETV, 5 TDF), 5 hastada dekompanzasyon (1 assit, 2 varis kanaması 2 ensefalopati gelişti) gelişti. Kümülatif HSK gelişme oranı 1. yılda %4 yılda 5. yılda %9 saptandı. HSK gelişen hastalar daha ileri yaşlı ve erkek ağırlıklıydı. Dekompanse olan 15 hastanın 5'inde saptanabilir HBV DNA düzeyi mevcuttu. HSK gelişen hastaların 3'üne karaciğer nakli, 3'üne radyofrekans ablasyon, 1 hastaya transarteryel kemoembolizasyon tedavisi, 1 hastaya Y-90 mikroküre ve sorafenib tedavisi, geri kalan 2 hastaya semptomatik tedavi uygulandı. Serum kreatinin değerleri tedavi boyunca stabil seyretti. Başlangıç ortanca serum kreatinin düzeyi 0.82 mg/dl, takipte 0.82 mg/dl saptandı. LAM tedavisi alan 3 hasta takipte eksitus oldu (2 hasta tedavinin 2. yılında, 1 hasta ise tedavinin 5. yılında). Tartışma: Kronik hepatit B enfeksiyonuna bağlı sirotik hastalarda potent etkili oral antiviral ajanların uzun süreli kullanımı etkin ve güvenilirdir. Antiviral tedavi altında sirotik hastalarda dekompanzasyon ve HSK gelişimi halen mevcuttur.