Prematüre ve term bebeklerin dil gelişimleri ile annelerinin dil gelişimine ilişkin görüşlerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ÇOCUK GELİŞİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİDEM EMRE BOLATBAŞ
Danışman: MÜDRİYE YILDIZ BIÇAKÇI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada 12-24 ay arasında prematüre ve term bebeklerin dil gelişimlerinin incelenmesi, annelerin bebeklerin dil gelişimini desteklemeye ve uygulamalarına yönelik görüşlerinin belirlenmesi planlanmıştır. Bu çalışmaya Ankara Etimesgut Şehit Sait Ertürk Devlet Hastanesi polikliniklerinden çocuk gelişimi birimine yönlendirilen prematüre ve term bebekler ile anneleri dâhil edilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda 36 prematüre bebek ve 36 term bebek ile araştırmanın nitel boyutunda 48 anne çalışmaya dâhil edilmiştir. Prematüre bebeklerin "orta" ve "sınırda" prematüre olmaları, ikiz olmamaları ve gelişimsel takip altında olmamaları çalışmanın sınırlılığıdır. Araştırmada nitel ve nicel boyutu kapsayan iki aşamalı bir süreç izlenmiştir. Öncelikle nicel veriler toplanmış daha sonra bunları desteklemek için nitel veriler toplanmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda bebek ve aileleri hakkında bilgi toplamak amacı ile araştırmacı tarafından hazırlanan "Genel Bilgi Formu" ve bebeklerin dil gelişimlerini değerlendirmek amacı ile Temel, Ersoy, Avcı, Turla tarafından (2005) geliştirilen Gazi Erken Çocukluk Değerlendirme Aracı (GEÇDA) kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise annelerin bebeklerin dil gelişimini desteklemeye ve uygulamalarına yönelik görüşlerini belirlemek için araştırmacı tarafından oluşturulmuş "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılmıştır. Ayrıca bebek ve aile hakkında bilgi almak için "Genel Bilgi Formu" doldurulmuştur. Araştırma kapsamında elde edilen veriler SPSS ver 22 ve MAXQDA (ver.12) kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda prematüre ve term bebeklerin dil gelişimleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir. Prematüre ve term bebeklerin dil gelişimlerinde cinsiyetlerine göre anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Prematüre bebeklerin dil gelişimlerinde prematüre doğum haftasına göre de anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Beraberinde annelerin dil gelişimini en çok kendini ifade etmek olarak tanımladıkları, en çok "konuşma" nın dil gelişimini olumlu etkilediği ve negatif davranışların olumsuz etkilediğini düşündükleri görülmüştür. Annelerin oyun oynamanın dil gelişimini destekleyen en önemli etkinlik olduğunu düşündükleri, ancak etkinlik öncesi bir hazırlık yapmadıkları ve annelerin yarısının dil gelişimi desteği almadıkları görülmüştür. Annelerin oyun oynama, konuşma, müzik etkinliğini etkileşimli yaptıkları ancak kitap okuma etkinliğini daha çok etkileşimsiz yaptıkları görülmüştür. Annelerin bebekleri ile üç saatten fazla oyun oynadıkları ve en çok arabaları kullandıkları görülmüştür. Bu sonuçlar, geç ve orta derece prematüre bebeklerin dil gelişimleri ve annelerin bu konudaki görüşlerini ortaya koymak açısından değerlidir.