Duyusal destek programının prematüre ve düşük doğum ağırlıklı bebeklerin farklı alanlardaki gelişimlerine etkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ÇOCUK GELİŞİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYBÜKE YURTERİ TİRYAKİ

Danışman: GÜLEN BARAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Prematüre ve düşük doğum ağırlıklı olarak dünyaya gelen 12-18 aylık bebeklere bireysel olarak uygulanan duyusal destek programının bebeklerin farklı alanlardaki gelişimi üzerindeki etkisinin belirlenmesinin amaçlandığı bu çalışmada, temel karma yöntem desenlerinden açıklayıcı ardışık desene dayalı müdahale deseni kullanılmıştır. Çalışmaya 5 bebek deney grubu, 5 bebek kontrol grubu olmak üzere 10 bebek dahil edilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunu bebeklerin duyusal özelliklerini değerlendirmek amacıyla, , Bebek/Küçük Çocuklarda Duyu Profili, Bebekler İçin Duyusal İşlev Testi ve genel gelişimlerini değerlendirmek amacıyla Erken Öğrenme Becerileri Profili isimli ölçme araçlarından elde edilen bulgular, nitel boyutunu ise annelerle yapılan görüşmeler ve bebek gözlemlerine ilişkin bulgular oluşturmaktadır. Araştırmanın amacı doğrultusunda düzeltilmiş yaşları 12 ay olan bebeklere haftada üç gün olmak üzere 10 hafta boyunca duyusal destek programı ev ziyaretleri yoluyla uygulanmıştır. Programın etikililiğini incelemek amacıyla ön test- son test ve kalıcılık değerlendirmeleri karşılaştırılmış, uzun dönemli takip amacıyla 18 ay olduklarında tekrar değerlendirmeye alınmıştır. Araştırmadan elde edilen nicel bulgular, duyusal destek programının deney ve kontrol grubundaki bebeklerin duyu ve gelişim alanları üzerinde anlamlı etki yarattığını, başka bir deyişle programın bu alanlardaki gelişim üzerinde etkili olduğunu ortaya koymuştur. Bu etkinin uzun dönemde de devam ettiği görülmüştür. Nitel bulgulardan elde edilen değerlendirmelerde ise deney grubundaki annelerin görüşleri uygulama öncesi ve sonrası bebeklerin duyusal özelliklerinde, bebek gözlemleri ise genel gelişim alanlarında meydana gelen farklılığı ortaya koymuştur. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular doğrultusunda anne babalara ve alanda çalışan uzmanlara ve kurumlara öneriler sunulmuştur.