Sistemik skleroz hastalarında kapilleroskopik paternin organ tutulumu ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MÜCTEBA BÜYÜKKIROĞLU
Danışman: Tahsin Murat Turgay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Tırnak kıvrımı kapilleroskopisi; sistemik skleroz tanısında, tedaviye yanıtı değerlendirmede kullanılan önemli belirteçlerden birisidir. Bu çalışmanın amacı skleroderma kapilleroskopik paternleri ile organ tutulumu arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışma 88 (83'ü kadın) sistemik skleroz hastası ile yapıldı. Hastanın tıbbi bilgileri hastane bilgi sistemi üzerinden retrospektif olarak değerlendirildi. Hastalar kapilleroskopik bulgulara göre normal, erken, aktif, geç patern olarak 4 gruba ayrıldı. Hastaların demografik, klinik ve laboratuvar özellikleri gruplar arasında karşılaştırıldı. Bulgular: Kapilleroskopik bulgulara göre 9 hastanın (%10) normal kapilleroskopi paterni, 31 hastanın (%35) erken kapilleroskopi paterni, 35 hastanın (%39) aktif kapilleroskopi paterni, 13 hastanın (%14) geç kapilleroskopi paterni vardı. İnterstisyel akciğer hastalığı, pulmoner arteryel hipertansiyon, kardiyovasküler tutulum, Raynaud fenomeni, dijital ülser, gastrointestinal tutulumu olan hasta sayıları gruplar arasında farklı değildi (hepsi için p>0,05). Geç paterne sahip hasta grubunda karbonmonoksit difüzyon kapasitesi testi (DLCO) beklenenin %60,6±17,8'i olarak, diğer gruplara kıyasla düşük değerde saptandı, bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0.031). Hastalar normal/erken, aktif, geç kapilleroskopi paterni olarak üç gruba ayrıldığında zorlu vital kapasite (FVC) ortalaması normal-erken grupta beklenenin %94,5±12,6'sı, aktif grupta %97,9±18,6'sı, geç grupta %86,9±13,2'si olarak saptandı, gruplarla FVC değeri arasında geç grupta daha düşük olmak üzere istatistiksel anlamlı ilişki (p=0.05) saptandı. Hastalar geç ve diğer paternler olarak gruplara ayrıldıktan sonra klinik özellikleri ile ilişkisi değerlendirildiğinde artrit/artralji geç paterne sahip hastalarda (%100) diğer paternlere sahip hastalara (%70,7) kıyasla daha sık olarak gözlenmiştir, bu ilişki istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p=0,033). Sonuç: Bu çalışmada karbonmonoksit difüzyon kapasitesi testi, zorlu vital kapasite, artrit-artralji sıklığı ile kapilleroskopik patern arasında anlamlı istatiksel ilişki bulunmuştur Anahtar Kelimeler: Sistemik skleroz, kapilleroskopik bulgular, pulmoner arteryel hipertansiyon