TİGEM'e bağlı sütçü inek işletmelerinde uygulanan reprodüktif kayıt sistemlerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, VETERİNERLİK DOĞUM VE JİNEKOLOJİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FUNDA MERAL
Danışman: AYHAN BAŞTAN
Özet:44 6. ÖZET TİGEM' e Bağlı Sütçü İnek İşletmelerinde Uygulanan Reprodütif Kayıt Sistemlerinin İncelenmesi Araştırmanın materyalini, 1996-2000 yılları arası TİGEM' e bağlı Koçaş Tarım İşletmesi'nden 294 Holştayn ırkı inek, 127 Holştayn düve, Türkgeldi Tarım İşletmesi'nden 180 Holştayn inek, 105 Holştayn düve, Dalaman Tarım İşletmesi' nden 300 Holştayn inek, 131 Holştayn düve, Tahirova Tarım İşletmesi'nden 275 Holştayn inek, 44 Holştayn düve ve Bala Tarım İşletmesi'nden 271 Holştayn inek ve 118 Holştayn düveye ait tutulan reprodüktif parametre kayıtları oluşturdu. İşletmelerde inekler sabit bağlamalı, bir sistemle kapalı ahırlarda barındırılmakta, mevsim ve hava sıcaklıklarına göre, gündüzleri açık padoklara alınmaktaydı. Sağımlar ise makine ile yapılmaktaydı. İnekler işletmenin uygulamış olduğu beslenme programına göre (kesif ve kaba yem rasyonları hazırlanarak) beslenmekteydi. Ortalama îlkine tohumlama yaşı, Koçaş' ta 519 gün, Türkgeldi' de 521 gün, Dalaman' da 483 gün, Tahirova' da 525 gün, Bala Tarım İşletmelerinde 517 gün olarak bulunmuştur. Gruplar arasında bu özellik bakımından önemli farklar tespit edilmemekle beraber, en büyük ilkine gebe kalma yaşı Tahirova en küçük ise Dalaman Tarım İşletmesinde saptandı. ilkine doğum yaşı ise, Koçaş'ta 811 gün, Türkgeldi' de 821 gün, Dalaman' da 777 gün, Tahirova' da 821 gün, Bala' da 821 gün olarak hesaplanmıştır. Bu özellik bakımından da grup ortalamaları arasındaki farkın önemli olmadığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte, en küçük ilkine buzağılama yaşı Dalaman İşletmesindeydi. Genel olarak ortalama servis periyodu, Koçaş' ta 116,2 gün, Türkgeldi' de 111,2 gün, Dalaman' da 109,1 gün, Tahirova' da 122,4 gün, Bala' da 116 gün olarak belirtendi.45 İşletmelere göre bir gebelik için ortalama tohumlama sayılan, Koçaş' ta 1,7, Türkgeldi' de 1,9, Dalaman' da 2,1, Tahirova' da 1,77, Bala' da 1,5 olarak bulunmuştur. Bununla birlikte bir gebelik için en az tohumlama sayısı Bala' da, en fazla ise Dalaman' da hesaplanmıştır. Buzağılama oranı tüm sürülerde ortalama %97.9 olarak tespit edilmiştir. Koçaş' ta %75.1, Tahirova' da%135.3, Dalaman' da %92.3, Bala' da %68.7, Türkgeldi' de ise %110.6 olarak bulunmuştur. Buzağılama oranları bakımından tüm sürü ortalamalarına göre, en düşük Bala' da, en yüksek ise Tahirova'da tespit edilmiştir. Buzağılama aralığı Koçaş' ta 391.2 gün, Türkgeldi' de 384 gün, Dalaman' da 384.1 gün, Tahirova' da 387.4 gün, Bala' da 391 gün olarak tespit edilmiştir. Gebelik süresi Koçaş' ta 279,2 gün, Bala' da 280 gün, Türkgeldi' de 285 gün, Dalaman' da 275 gün, Tahirova' da 277.1 gün olarak belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Sütçü inek, reproductive kayıt sistemleri