Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye
Tez Danışmanı: Nihan Demirkasımoğlu
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu araştırmada, okul müdürlerinin
liderlik davranışları ile öğretmenlerin psikolojik sermayeleri arasındaki
ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nicel araştırma yönteminde
tekli ve ikili tarama modelleri ile desenlenmiştir. Araştırmanın hedef evreni
Ankara’nın dokuz ilçesindeki kamu okullarında görevli 13580 ilkokul öğretmeni
ve 15165 ortaokul öğretmeni olmak üzere 28745 öğretmenden oluşmaktadır.
Araştırmanın örneklemi tabakalı örneklem yoluyla seçilmiş 361 ilkokul ve 370 ortaokul
öğretmeni olmak üzere toplam 731 öğretmenden oluşmaktadır. Veri toplama
araçları olarak, Çetin (2015) tarafından geliştirilen “Psikolojik Sermaye
Ölçeği” ile Kouzes ve Posner (2003) tarafından geliştirilen (Leadership
Practices Inventory) ve Yavuz’un (2010) Türkçe’ye uyarladığı “Liderlik
Uygulamaları Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde SPSS
22.00 programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde, yüzde, frekans, aritmetik
ortalama ve standart sapma gibi betimsel istatistik tekniklerinden
yararlanılmıştır. Katılımcıların cinsiyet ve okul türü değişkenlerine göre
görüşlerinin karşılaştırılmasında t testi; kıdem ve eğitim durumu
değişkenlerine göre öğretmenlerin görüşleri arasında anlamlı bir farkın olup
olmadığının belirlenmesinde Kruskal Wallis H testi; okul müdürlerinin liderlik
davranışlarının, öğretmenlerin psikolojik sermaye algılarını yordama düzeyinin
belirlenmesinde regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre,
katılımcıların demografik özelliklerinden cinsiyet, okul türü, kıdem, eğitim
durumu değişkenlerinin öğretmenlerin okul müdürlerinin liderlik davranışlarına
ilişkin algılarında anlamlı farklılıklar yarattığı görülmektedir. Aynı
değişkenlere göre, öğretmenlerin psikolojik sermaye düzeyleri de anlamlı
farklılık göstermektedir. Öğretmenlerin okul müdürlerinin liderlik
davranışlarına ilişkin algılarının en yüksek düzeyde tanıma ve takdir etme, en
düşük düzeyde risk alma boyutunda olduğu görülmektedir. Öğretmenlerin
psikolojik sermayelerine ilişkin algıları en düşük mizah, en yüksek ise
bilgelik boyutunda gerçekleşmiştir. Regresyon analizi sonuçlarına göre, okul
müdürlerinin liderlik davranışlarının öğretmenlerin psikolojik sermayelerine
ilişkin algılarının anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir.