Python’da arayüzlü minimum/maksimum zamanı belirleme programı: Xtrema

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Astronomi Ve Uzay Bilimeri (Yl) (Tezli), Türkiye

Tez Danışmanı: Hakan Volkan Şenavcı

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Örten çift yıldızların örtme ve örtülme sonucu ışık eğrilerinde oluşan dönemli değişim, bir başka deyişle minimumlar, bize bu sistemlerin yörünge dönemlerini ışık eğrileri üzerinden doğrudan hesaplayabilme imkânı sunmaktadır. Benzer şekilde, zonklayan yıldızların da zonklama dönemlerini bu şekilde belirlemek mümkündür. Bu türden değişen yıldızların yörünge veya zonklama dönemlerinde meydana gelecek olan değişim ışık eğrilerine doğrudan yansır. Dolayısıyla bu tür yıldızların uzun süreli gözlemleri, yörünge veya zonklama döneminin zaman içerisinde nasıl değiştiğini görmek bakımından önemlidir. Bu değişimi incelemek ise bu yıldızların fiziksel doğasını anlamak adına birçok önemli bilgiler sunmaktadır. Hem yer tabanlı teleskoplar, hem de Kepler ve CoRoT gibi uzay teleskopları sayesinde literatürde önemli miktarda örten çift ve zonklayan yıldızlara ait ışık eğrisi verisi bulunmaktadır. Özellikle uydu teleskoplardan elde edilen verilerin hassasiyeti sayesinde bu zamana kadar bu türden değişen yıldızlara ilişkin bilinmeyen bazı fiziksel özellikler dahi ortaya çıkarılmıştır. Öte yandan, yer tabanlı verilerle karşılaştırıldığında, uydu verileri kullanılarak gerçekleştirilen analizler sonucu elde edilen parametreler çok daha hassas ve güvenilir sonuçlar vermektedir. Bu bağlamda, bu tez çalışması kapsamında, hızlı ve hassas bir şekilde ekstremum zamanlarının (minimum veya maksimum) hesaplanıp dönem değişim analizine hazır hale getirmek amacıyla Python programlama dilinde bir bilgisayar programı (Xtrema) yazılmıştır. Xtrema programının tanıtıldığı ve literatürdeki benzer programlar ile karşılaştırıldığı bu çalışmada ayrıca, farklı türden değişen yıldızlara ilişkin Kepler ve CoRoT verilerinin program yardımıyla ekstremum zamanları hesaplanmış ve sonuçları tartışılmıştır.