7,12-dimetilbenzantrasen ile oluşturulan deneysel oral kanser modelinde hypericum perforatum ekstresinin etkilerinin incelenmesi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ağız, Diş Ve Çene Cerrahisi (Dr), Türkiye
Tez Danışmanı: Prof. Dr. İnci Rana Karaca
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Ağız kanserleri oral kavitenin herhangi bir yerinde ortaya çıkabilen ve erken dönemde teşhis edilip tedavisine başlanmadıkça yüksek mortalite oranlarıyla seyreden kanserlerdir. Bu kanserlerin yaklaşık %90’ını oral skuamoz hücreli karsinomlar oluşturmaktadır. Günümüzde alternatif kanser tedavi araçları bulmak amacıyla pek çok çalışma yürütülmektedir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde çeşitli bitkiler, bitki ekstreleri ve bitkilerden elde edilen kimyasalların kemopreventif etkinliğini inceleyen pek çok araştırma yapılmaktadır. H. perforatum insan için pek çok yararlı etkiye sahip olduğu bilinen, geçmişten günümüze dünyada çeşitli yerlerde geleneksel tıpta kullanılagelmiş bir bitki türüdür. Bu çalışmanın amacı, 7,12-dimetilbenz(a)antrasen ile oluşturulan rat oral skuamoz hücreli karsinom modelinde H. perforatum ekstresinin kemopreventif etkinliğinin ve antioksidan savunma sistemleri üzerindeki etkilerinin incelenmesidir. Bu çalışmada, H. perforatum’un antioksidan etkinliği, radikal giderici aktivitesi ve fenolik madde içeriği in vitro olarak belirlenmiş ve çalışmanın in vivo kısmında kullanılmak üzere ekstre hazırlanmıştır. In vivo çalışma protokolünde 30 adet Wistar erkek rat kontrol grubunda 6 diğer gruplarda 8’er hayvan olacak şekilde rastgele 4 gruba ayrılmıştır (Grup 1: kontrol, Grup 2: DMBA grubu, Grup 3: HP+DMBA grubu, Grup 4: HP grubu). Uygulama yapılan dokulardaki ve kandaki antioksidan savunma mekanizmaları biyokimyasal ve immünohistokimyasal olarak, bağ dokudaki kanseröz değişiklikler immünohistokimyasal olarak, dokuda meydana gelen epitelyal değişikliklerin mevcudiyeti ve dereceleri ise histopatolojik olarak değerlendirilmiştir. Ekstrenin antioksidan savunma sistemi üzerinde özellikle kanserojenle birlikte uygulandığında bazı antioksidan enzimleri baskılayıcı etki gösterdiği görülmüştür. İmmünohistokimyasal incelemede bağ dokusuna kadar invaze olan lezyonların oluşmadığı değerlendirilmiştir. Histopatolojik inceleme sonuçlarına göre H. perforatum ekstresinin kanseröz değişiklikleri %100 önlemese de kemopreventif etki gösterdiği tespit edilmiştir. Bu bitkinin umut vadeden bir kemopreventif ajan olduğu ve bu çalışmanın sınırlılıklarının aşıldığı araştırmalar ve doz çalışmaları yapılarak ekstrenin tam potansiyelinin değerlendirildiği çalışmalara ihtiyaç olduğu sonucuna varılmıştır.