Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Prof. Dr. F. Sema Barutcu Özönder
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
19. Yüzyıldan Günümüze İran'da Türkçe Basm-Yayın Hayatı. Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Prof.Dr. F. Sema Barutçu ÖZÖNDER, iv +166 s. "19. Yüzyıldan Günümüze İran'da Türkçe Basın-Yayın Hayati" adındaki tezimiz beş bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölümde, 19. yüzyılın başlarında (1817) Güney Azerbaycan'da kurulan ilk matbaalar ve Meşrutiyet öncesinde yayınlanan Türkçe kitap ve gazeteler üzerine durulmakta, Azerbaycan Türkçesinde ilk derslik niteliği taşıyan Vatan Dili kitabı içerik ve dil özellikleri bakımından incelenmektedir. İkinci Bölümde, 1905 Meşrutiyet İnkılâbının ardından yayınlanmayan başlayan Türkçe gazeteler ve kitaplar ele alınarak, içerik ve dil özellikleri açısından incelenmekte, Türkçe gazetelerle ilgili bilgi verilmektedir. Üçüncü Bölümde, İran'da Türkçenin yasaklandığı I. ve II. Pehlevî dönemindeki basın-yayın hayatı ve daha çok gizli olarak yayınlanan Türkçe kitaplar üzerinde durulmaktadır. Dördüncü Bölümde, 2. Dünya Savaşı sırasında, özellikle de Azerbaycan Millî Hükümetinin kurulduğu 1945-1946 yıllarmın Türkçe neşriyatı ve Azerbaycan Millî Hükümetinin dil politikası incelenmekte, Türkçe gazete ve dergilerle ilgili bilgi verilmektedir. Sonuncu veya Beşinci Bölümde, 1979 İran İslâm İnkılabından sonra yayınlanmaya başlayan Türkçe kitap, dergi ve gazetelerin üzerine durulmakta, İran İslâm Cumhuriyeti'nin dil politikası, aynı zamanda Türklükle ilgili dönemin en önemli eserleri ve Güney Azerbaycan Türkçesinde imlâ sorunu incelenmektedir.165 ÖZET HEYET, Mehmet Rıza, 19. Yüzyıldan Günümüze İran'da Türkçe Basm-Yaym Hayatı. Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Prof.Dr. F. Sema Barutçu Özönder, iv +166 s. "19. Yüzyıldan Günümüze iran'da Türkçe Basın- Yayın Hayatı" adındaki tezimiz beş bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölümde, 19. yüzyılın başlarında (1817) Güney Azerbaycan'da kurulan ilk matbaalar ve Meşrutiyet öncesinde yayınlanan Türkçe kitap ve gazeteler üzerine durulmakta, Azerbaycan Türkçesinde ilk derslik niteliği taşıyan Vatan Dili kitabı içerik ve dil özellikleri bakımından incelenmektedir. îkinci Bölümde, 1905 Meşrutiyet İnkılâbının ardından yayınlanmayan başlayan Türkçe gazeteler ve kitaplar ele alınarak, içerik ve dil özellikleri açısından incelenmekte, Türkçe gazetelerle ilgili bilgi verilmektedir. Üçüncü Bölümde, İran'da Türkçenin yasaklandığı I. ve II. Pehlevî dönemindeki basın-yayın hayatı ve daha çok gizli olarak yayınlanan Türkçe kitaplar üzerinde durulmaktadır. Dördüncü Bölümde, 2. Dünya Savaşı sırasında, özellikle de Azerbaycan Millî Hükümetinin kurulduğu 1945-1946 yıllarının Türkçe neşriyatı ve Azerbaycan Millî Hükümetinin dil politikası incelenmekte, Türkçe gazete ve dergilerle ilgili bilgi verilmektedir. Sonuncu veya Beşinci Bölümde, 1979 İran İslâm İnkılabından sonra yayınlanmaya başlayan Türkçe kitap, dergi ve gazetelerin üzerine durulmakta, İran İslâm Cumhuriyeti'nin dil politikası, aynı zamanda Türklükle ilgili dönemin en Önemli eserleri ve Güney Azerbaycan Türkçesinde imlâ sorunu incelenmektedir.