Centaurea Hyalolepis Boiss. Türünün Etilasetatlı Ve Hekzanlı Fraksiyonundan Elde Edilen Antidiyabetik Etkisinden Sorumlu Olduğu Düşünülen Sekonder Metabolitlerinin Yapı Tayini

TÜBİTAK Projesi, 1002 - Hızlı Destek Programı, 2024 - 2024

Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
Destek Programı: 1002 - Hızlı Destek Programı
Başlama Tarihi: Ocak 2024
Bitiş Tarihi: Mayıs 2024

Proje Özeti

Centaurea cinsi, Kuzey Yarımkürenin ılıman bölgelerinde, özellikle İran-Turan ve Akdeniz coğrafik bölgelerinde yaygın olarak yetişen, Asteraceae familyasına ait geniş bir cinstir. Centaurea cinsi, Türkiye’de toplamda 203 takson ve Kuzey Kıbrıs’ta 6 takson ile temsil edilmektedir. Bu cins, halk tıbbında yüzlerce yıldır yaygın olarak kullanılmıştır. Bu çalışma ile halk arasında farklı kullanımları yanında antidiyabetik amaçla kullanımı da bulunan Centaurea türlerinden Türkiye’de ve Kıbrıs’ta yetişen bazı Centaurea taksonlarının; C. aegialophila Wagenitz, C. calcitrapa subsp. angusticeps (H.Lindb.) Meikle (endemik), C. cariensis (Boiss.) subsp. longipapposa Wagenitz (endemik), C. drabifolia Sm. subsp. cappadocica (DC.) Wagenitz, C. ensiformis P. H. Davis (endemik), C. glastifolia L., C. hyalolepis Boiss. ve C. iberica Trev. ex Sprengel antidiyabetik aktiviteleri in vitro olarak değerlendirilmiş ve aktiviteden sorumlu bileşik veya bileşiklerin tespiti için fitokimyasal içerikleri incelenmiştir. Biyolojik aktivite ile yönlendirilmiş fraksiyonlama tekniği kullanılarak etkisi en yüksek bulunan Centaurea hyalolepis Boiss. bitkisinin n-hekzanlı ve etilasetatlı fraksiyonundan aktif bileşikler izole edilmiştir. İzole edilen bileşiklerin bu proje ile saflaştırılmaları ve yapılarının 1H, 13C ve 2D-NMR teknikleri kullanılarak tayin edilmesi, sonrasında ise yapısı tayin edilen bileşiklerin antidiyabetik etkileri açısından incelenerek aktiviteden sorumlu bileşiklerin ortaya konması planlanmaktadır.