Akademik Veri Yönetim Sistemi
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2017 - 2019
Temporomandibuler eklem vücudun diğer eklemlerinden farklı özelliklere sahip kompleks bir yapıdır.
Mandibuler kondil, temporal kemiğin artükuler eminensi, artikuler disk, eklem kapsülü ve
ligamentlerden oluşmaktadır. Travma, bruksizm, diş gıcırdatma vb. etkenler temporomandibuler eklem
rahatsızlıklarına (TMD) sebep olabilirler.
TMD teşhisi klinik ve radyolojik tetkiklerle konabilir. Klinik teşhiste eklem sesleri (klik ve krepitasyon),
TME ve mastikatör kasların palpasyonu, ağız açıklığı miktarı yararlı olmaktadır. Manyetik rezonans
(MR) görüntüleme sert ve yumuşak dokuların detaylı izlenmesi, eklem diskinin şeklinin ve konumunun
net görülmesi, noninvaziv olması, iyonize radyasyon içermemesinden dolayı temporomandibuler eklem
rahatsızlıklarının teşhisinde sık kullanılan bir görüntüleme yöntemidir.
Diş hekimliği literatüründe temporomandibuler eklem rahatsızlıklarının manyetik rezonans görüntüler
üzerinden sınıflandıran birçok çalışma mevcuttur. Bizim çalışmamızda Akdeniz Üniversitesi Diş
Hekimliği Fakültesine temporomandibuler eklem rahatsızlığı ile başvuran, teşhiste yardımcı olarak
sıklıkla kullanılan klik sesi mevcut olan ve olmayan hastaların T1 ve PD ağırlıklı MR görüntüleri
değerlendirilerek klik sesinin diagnoza etkisi araştırılacaktır. TME sesini belirlemede doğrudan dinleme,
anamnez, palpasyon gibi subjektif yöntemlerin yanı sıra steteskop, elektronik kayıt gibi objektif
yöntemler de kulanılmaktadır. Bu çalışmada eklem sesleri steteskop ile kayıt altına alınacaktır. MR
görüntüler üzerinden diskin şekli, konumu, mobilitesi, sinyal intensitesi incelenecektir.
Temporomandibuler eklem rahatsızlığının sert ve yumuşak dokulara etkisi de; mandibuler kondil
düzleşmesi olup olmadığı, efüzyon varlığı, kondil, artiküler eminens ve mandibular fossanın kortikal
kemiğinin görünürlüğü incelenerek değerlendirilecektir.
Temporomandibuler eklem; eklem kompleksi, dişler ve çiğneme kaslarıyla beraber fonksiyonel bir
sistemdir. Bu yüzden TMD çoğunda mastikatör kaslar ve dişler de etkilenmektedir. TMD hastaların
çiğneme kaslarında morfolojik değişiklikler olduğunu gösteren birçok çalışma mevcuttur. Bizim
çalışmamızda da mastikatör kaslardan lateral pterygoid ve masseter kasın incelenmesi planlanmaktadır.
Lateral pterydoid kasın morfolojisi normal-atrofik-hipertrofik-kontraktür olarak 4e ayrılarak
incelenecektir. Masseter kasının genişliği hesaplanarak TMD olan ve olmayan taraf karşılaştırılarak
TMD’nin masseter kas hipertrofisine neden olup olmadığı değerlendirilecektir.