Bitki Toprak Atmosfer Ölçümlerini Kapsayan Sulama Teknolojilerinin Brokkoli Brassica Oleracea L var Italica Tarımında Kullanım Olanaklarının Araştırılması


Ahi Y. (Yürütücü)

TÜBİTAK Projesi, 1001 - Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı, 2007 - 2008

  • Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
  • Destek Programı: 1001 - Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı
  • Başlama Tarihi: Ocak 2007
  • Bitiş Tarihi: Aralık 2008

Proje Özeti

Brokoli (Brassica oleracea L. var. italica), besin değeri, yüksek antioksidan ve glukozinolat içeriğiyle insan sağlığı ve sağlıklı beslenmede stratejik öneme sahip bir sebzedir. Ancak brokoli, yüzeysel kök sistemi ve yüksek biyokütle üretimi nedeniyle su stresine son derece duyarlıdır; sulamadaki yetersizlik veya aşırılıklar baş verimi, sıkılığı, lifleşme oranı ve pazarlanabilir kalite üzerinde doğrudan kayıplara yol açmaktadır. Sürdürülebilir ve hassas sebzecilikte geleneksel gözleme dayalı sulama yöntemleri yerine toprak, bitki ve atmosfer parametrelerini birlikte değerlendiren entegre sulama teknolojilerine ihtiyaç duyulmaktadır.

Bu araştırma projesinde; brokoli tarımında toprak-bitki-atmosfer sürekliliğini (SPAC) esas alan modern ölçüm ve sulama teknolojilerinin kullanım olanakları araştırılmıştır. Çalışma kapsamında; farklı sulama düzeyleri altında toprak nem sensörleri, bitki fizyolojik stres göstergeleri (yaprak su potansiyeli, stoma direnci/iletkenliği ve taç örtüsü sıcaklığı) ile mikroklimatik atmosferik buharlaşma talebi eş zamanlı olarak izlenmiştir. Farklı teknolojilerin brokoli bitki gelişimi, ana baş ve yan sürgün verimi, kalite parametreleri ile su kullanım randımanı (WUE) üzerindeki etkileri belirlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda; brokoli yetiştiriciliğinde su stresinin erken evrede tespitine yönelik eşik değerler saptanmış ve sensör tabanlı hassas sulama teknolojilerinin sebze tarımında su ve enerji tasarrufu sağlayan uygulanabilir modelleri ortaya konulmuştur.