Blefaropitozis Olgularında Levator Palpebra Superior Kasındaki Kolajen ve Elastin Düzeyinin Değerlendirilmesi ve Klinik Bulgular ile Korelasyonu
Hoşal M. B. (Yürütücü), Kirişci Kaya S. Z., Yazıhan N., Kesikli B.
TÜBİTAK Projesi, 1002 - Hızlı Destek Programı, 2025 - 2026
- Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
- Destek Programı: 1002 - Hızlı Destek Programı
- Başlama Tarihi: Nisan 2025
- Bitiş Tarihi: Nisan 2026
Proje Özeti
Bu çalışmada, konjenital dismiyojenik ve aponevrotik blefaropitozis olgularında levator palpebra superior kas-aponevroz kompleksindeki ekstraselüler matriks bileşenlerinin kantitatif olarak değerlendirilmesi ve klinik parametreler ile ilişkilerinin araştırılması amaçlandı.
Çalışmaya, konjenital dismiyojenik veya aponevrotik blefaropitozis nedeniyle levator rezeksiyonu uygulanan 33 hastanın 33 gözü dahil edildi. Cerrahi sırasında elde edilen levator kas-aponevroz kompleksinde kolajen tip 1, 2, 3, 4, 5 ve 22 ile elastin düzeyleri ELISA (enzyme-linked immunosorbent assay) yöntemiyle kantitatif olarak ölçüldü. Total protein miktarı bicinchoninic acid (BCA) protein ölçüm kiti ile belirlendi. Elde edilen ölçüm verileri konjenital dismiyojenik ve aponevrotik blefaropitozis grupları arasında karşılaştırıldı ve demografik ve klinik parametrelerle ilişkileri değerlendirildi. Çoklu karşılaştırmalarda Benjamini–Hochberg yanlış keşif oranı (FDR) düzeltmesi uygulandı.
Hastaların 19’unda (%57,6) aponevrotik blefaropitozis ve 14’ünde (%42,4) konjenital dismiyojenik blefaropitozis mevcuttu. Kolajen tiplerinin analizi sonucunda, kolajen tip 3 düzeyi aponevrotik blefaropitozis grubunda [ortanca (Ç1-Ç3): 10,65 (8,56–15,50) ng/ml], konjenital dismiyojenik blefaropitozis grubuna [ortanca (Ç1-Ç3): 7,77 (5,52–9,52) ng/ml] kıyasla daha yüksekti (p=0,003). Bu farklılık FDR düzeltmesi sonrasında korundu (p=0,030). Kolajen tip 1 düzeyi aponevrotik blefaropitozis grubunda daha yüksek olmakla birlikte (p=0,011), FDR düzeltmesi sonrasında anlamlılık sınırının üzerinde kaldı (p=0,051). Kolajen tip 2, 4, 5 ve 22 ile elastin düzeyleri konjenital dismiyojenik ve aponevrotik blefaropitozis grupları arasında anlamlı farklılık göstermedi. Aponevrotik blefaropitozis grubunda kolajen tip 1 ve tip 3 arasında güçlü pozitif korelasyon bulundu (ρ=0,85; p<0,001). Kolajen tip 3 düzeyi farklılığı, total protein normalizasyonu ve yaşın olası etkisinin değerlendirilmesi sonrasında da korundu.
Aponevrotik blefaropitoziste izlenen kolajen tip 3 düzeyi yüksekliği, bu hastalığın patogenezinde rol oynayabilir. Kolajen tip 1 ve tip 3 arasındaki güçlü ilişki, bu kolajenlerin ekstraselüler matriks yapılanmasında etkili olabileceğini düşündürmektedir. Bulguların daha geniş örneklemli çalışmalarla doğrulanması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: Aponevrotik blefaropitozis, blefaropitozis, ekstraselüler matriks, elastin, ELISA, kolajen, konjenital dismiyojenik blefaropitozis