Ferulik asidin metabolik ve antioksidan enzimler üzerine olan etkilerinin araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ GÜRLER

Danışman: ÖZLEM YILDIRIM

Özet:

Ferulik asit (FA) bitkilerde yüksek miktarda bulunan fenolik asitlerden biridir. Mısır kepeği (2610-3300 mg/100 g), buğday kepeği, patlıcan gibi gıdalarda yüksek konsantrasyonlarda bulunmaktadır. FA, gıdalarda hem konjuge hem de serbest formlarda bulunur ve çok düşük bir toksisiteye sahiptir. Oksidan ve antioksidan moleküller arasındaki dengenin bozulması sonucu serbest radikallerin hücre hasarına neden olmasının bir sonucu olarak oksidatif stres meydana gelmektedir. Güçlü bir antioksidan molekül olarak bilinen FA'nın, antioksidan potansiyeli kimyasal yapısında yer alan fenolik çekirdeğindeki fenoksi radikallerinden kaynaklanmaktadır. İlaveten, FA, serbest radikal zincir reaksiyonlarını temizleyebilme ve durdurabilme özelliğine sahiptir. Bu çalışmada FA' nın antioksidan metabolizmasında ve metabolik yolaklarda görev alan GST, SOD, GPx, KAT, KO, AR, HMG-KoA enzimleri üzerindeki etkileri araştırılmıştır. FA ve kontrol olarak kullandığımız gallik asidin DPPH radikali için IC50 değerleri sırasıyla; 0.02 ve 0,003mg/mL olarak hesaplanmıştır. FA'nin 1mg/mL konsantrasyonda SOD, GPx ve HMG-KoA enzimlerini, en düşük konsantrasyonda ise GST enzimini etkili bir şekilde aktive ettiği gözlenmiştir. FA' nın HMG-KoA, SOD ve GPx enzim aktivitesi üzerine etkisi incelendiğinde ise, 1mg/mL konsantrasyonda sırasıyla, % 21, % 12,14 ve % 13,89 oranında aktivasyon gözlemlenmiştir. En düşük konsantrasyon değeri olan 0,03125mg/mL FA konsantrasyonunda ise GST enzim aktivitesinde % 11 oranında bir artış tespit edilmiştir. KO, KAT ve AR enzimlerinin aktivasyon/inhibisyon değerlendirmesinde tüm konsantrasyonlarda inhibisyon gözlemlenmiştir. KO, KAT ve AR enzimlerinin 1mg/mL için inhibisyon değerleri sırasıyla, % 10, % 4.75, % 11 şeklinde hesaplanmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda çalışmamızda kullanmış olduğumuz antioksidan ve metabolik enzimlerin FA üzerindeki etkisi belirlenmiştir.