İzole ve kompleks talipes ekinovarus hastalarının dismorfik özellikleri ve yaşam kalitelerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ULKAR HUSEYINOVA
Danışman: Hatice Mutlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Talipes ekinovarus (TEV), konjenital bir ayak deformitesi olup, izole olabileceği gibi sendromik bir durumun parçası da olabilir. Sendromik TEV'de dismorfik bulgular, sistemik anomaliler ve gelişimsel gecikme daha sık görülür. Bu çalışmanın amacı, TEV'li çocuklarda sendromik ve izole formlar arasında klinik özellikler, dismorfik bulgular ve yaşam kalitesi açısından farklılıkları değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Kesitsel çalışmaya, 2012–2022 yılları arasında TEV tanısı alan 90 hasta (37 sendromik, 53 izole) dahil edildi. Hastaların demografik ve klinik verileri retrospektif olarak incelendi. Dismorfik özellikler detaylı şekilde kaydedildi. Yaşam kalitesi, 2 yaş ve üzerindeki çocuklarda Pediatric Quality of Life Inventory (PedsQL) ölçeği ile değerlendirildi. Bulgular: Sendromik TEV grubunda: Akraba evliliği, oligohidramnios ve kalça displazisi daha sıktı (p<0,05). Cerrahi tedavi, gelişimsel gecikme ve çoklu sistem anomalileri daha yaygındı (p<0,05). PedsQL skorları, hem izole TEV hem de kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde yüksekti (p<0,001). Yaşam kalitesi, dismorfik bulgu sayısı ve cerrahi geçmişle negatif korelasyon gösterdi (p<0,05). İzole TEV grubunda: Yaşam kalitesi, kontrol grubundan düşük ancak sendromik gruptan yüksekti (p<0,05). Sonuç: Sendromik TEV'li çocuklarda yaşam kalitesi, fiziksel ve psikososyal faktörlerden önemli ölçüde etkilenmektedir. Bu grupta sosyal dışlanma, okul başarısızlığı ve duygusal sorunlar daha belirgindi. Ebeveyn bildirimlerinin çocukların işlevselliğinden çok beklentilere dayandığı gözlendi. Sendromik TEV, izole forma göre daha kompleks bir klinik seyir ve düşük yaşam kalitesi ile ilişkilidir. Erken tanı, multidisipliner yaklaşım ve psikososyal destek, tedavi başarısını ve yaşam kalitesini artırabilir. TEV'in yalnızca ortopedik bir sorun değil, kapsamlı değerlendirme gerektiren bir durum olduğu vurgulanmalıdır. Anahtar Kelimeler: Talipes ekinovarus, konjenital ayak deformitesi, sendromik TEV, izole TEV, dismorfik özellikler, yaşam kalitesi, PedsQL, Ponseti yöntemi