Biyolojik etkili yeni bazı tiyazolidindion türevleri üzerinde sentez çalışmaları

Arzu Menteşe

Biyolojik etkili yeni bazı tiyazolidindion türevleri üzerinde sentez çalışmaları

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Eczacılık Meslek Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Arzu Menteşe

Danışman: Oya Bozdağ Dündar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Antidiyabetik Etkili Bazı Bilesikler Üzerinde Arastırmalar Bu çalısmada, 2,4-tiyazolidindion bilesiginin 3. ve 5. konumundan sübstitüe yeni bazı 2,4- tiyazolidindion türevlerinin sentezleri ve bunların antidiyabetik aktivitelerinin incelenmesi amaçlandı. Bilesiklerin Sentezi: 5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-( p- ve/veya o- sübstitüe benzil)-1,3- tiyazolidin-2,4-dion sentezi: 1) 2,4-TZD sentezi 2) 3-(p- ve/veya o- sübstitüe benzil)-1,3-tiyazolidin-2,4-dion sentezi 3) 4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-karbaldehid sentezi gerçeklestirildi. 4) Daha sonra 3-( p- ve/veya o- sübstitüe benzil)-1,3-tiyazolidin-2,4-dion ve 4-kloro-2-[(2- feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-karbaldehid bilesiklerinden hareketle 2,4-tiyazolidindion türevi 6 orijinal bilesik sentez edildi. Ia:3-benzil-5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-1,3-tiyazolidin-2,4-dion Ib:3-(4-florobenzil)-5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-1,3-tiyazolidin- 2,4-dion Ic:3-(4-klorobenzil)- 5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-1,3-tiyazolidin- 2,4-dion Id:3-(4-bromobenzil)- 5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-1,3-tiyazolidin- 2,4-dion Ie:5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-(2,4-diklorobenzil)-1,3- tiyazolidin-2,4-dion If:3-(4-nitrobenzil)-5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-1,3-tiyazolidin- 2,4-dion 5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-( p- ve/veya o- sübstitüe fenil)-2- oksoetil]-1,3-tiyazolidin-2,4-dion sentezi: 1) 2,4-TZD sentezi 2) 3-[2-( p- ve/veya o- sübstitüe fenil)-2-oksoetil]-1,3-tiyazolidin-2,4-dion sentezi 3) 4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-karbaldehid sentezi gerçeklestirildi. 4) Daha sonra 3-[2-( p- ve/veya o- sübstitüe fenil)-2-oksoetil]-1,3-tiyazolidin-2,4-dion ve 4- kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-karbaldehit bilesiklerinden hareketle 2,4-tiyazolidindion türevi 6 orijinal bilesik sentez edildi. IIa:5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-fenil-2-oksoetil]-1,3- tiyazolidin-2,4-dion IIb:5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-(4-florofenil)-2-oksoetil]- 1,3-tiyazolidin-2,4-dion IIc:5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-(4-klorofenil)-2-oksoetil]- 1,3-tiyazolidin-2,4-dion IId:5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-(4-bromofenil)-2-oksoetil]- 1,3-tiyazolidin-2,4-dion IIe:5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-(2,4-diklorofenil)-2- oksoetil]-1,3-tiyazolidin-2,4-dion IIf: 5-({4-kloro-2-[(2-feniletil)tiyo]-1,3-tiyazol-5-il}metilen)-3-[2-(4-nitrofenil)-2-oksoetil]- 1,3-tiyazolidin-2,4-dion 3-[2-(p- ve/veya o-sübstitüe fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)- tiyazolidin-2,4-dion sentezi için: 1) 2,4-TZD sentezi, 2) 2,4-dikloro-1,3-tiyazol-5-karbaldehid sentezi, 3) 3-[2-( p- ve/veya o- sübstitüe fenil)-2-oksoetil]-1,3-tiyazolidin-2,4-dion sentezi gerçeklestirildi. 4) Daha sonra 2,4-dikloro-1,3-tiyazol-5-karbaldehit ve 3-[2-( p- ve/veya o- sübstitüe fenil)-2- oksoetil]-1,3-tiyazolidin-2,4-dion bilesiklerinden hareketle 2,4-tiyazolidindion türevi 6 orijinal bilesik sentez edildi. IIIa:3-(2-fenil-2-okso-etil)-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)-tiyazolidin-2,4-dion IIIb:3-[2-(4-floro-fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)-tiyazolidin-2,4-dion IIIc:3-[2-(4-kloro-fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)- tiyazolidin-2,4-dion IIId:3-[2-(4-bromo-fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)-tiyazolidin-2,4- dion IIIe:3-[2-(2,4-dikloro-fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)- tiyazolidin-2,4- dion IIIf:3-[2-(4-nitro-fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)-tiyazolidin-2,4-dion Elde edilen bilesiklerin saflıkları TK ile kontrol edildikten sonra ergime noktaları saptandı ve yapıları IR, 1H NMR, Mass ve Elementel analiz verileri ile kanıtlandı. 3-[2-(4-Kloro fenil)-2-okso-etil]-5-(2,4-dikloro-tiyazol-5-il-metilenil)- tiyazolidin-2,4-dion (IIIc) bilesiginin konformasyonel yapısı X-Ray kristallografik analizi ile aydınlatılmıstır. Buna göre IIIc bilesiginin Z izomer yapısında oldugu görülmüstür. Anahtar sözcükler: Antidiyabetik aktivite, 2,4-tiyazolidindion, tiyazol, tiyazoliltiyazolidindion.